Παρασκευή, 15 Ιουνίου 2018

Τα ἀθάνατα Δελφικά παραγγέλματα καὶ ὁ τελευταῖος χρησμός της Ἐπανόδου του Ἀπόλλωνα

Τα ἀθάνατα Δελφικά παραγγέλματα καὶ ὁ τελευταῖος χρησμός της Ἐπανόδου του Ἀπόλλωνα

Τα ἀθάνατα δελφικά παραγγέλματα εἶναι περισσότερο ἐπίκαιρα ἀπὸ ποτέ, ἀφοῦ ἄν τα γνωρίζαμε καὶ τα εἴχαμε ὡς τρόπο ζωῆς τίποτε ἀπὸ ὅλα αὐτὰ ποῦ ΜΑΣ ΕΚΑΝΑΝ δὲν θὰ εἶχε συμβεῖ.

Γιὰ αὐτὸ φρόντισαν πρῶτα νὰ μας κάνουν ἀγράμματους, ἀμαθεῖς, καὶ ἐξοργιστικούς ἀπέναντι σε ὅσους ἤθελαν νὰ μας μάθουν κάτι. Καλόν εἶναι νὰ στραφοῦμε ξανά στὴν φιλοσοφία τῶν προγόνων μας καὶ στοὺς θησαυρούς της Ὀρθοδοξίας, πιστέψτε το θὰ εἴμαστε πιὸ κερδισμένοι ἀπὸ το νὰ παρακολουθοῦμε τούρκικα σήριαλ στὴν νεοταξίτικη ψευτορωμαίικη τηλεόρασή μας.


α) Ἕπου Θεῶ …. νὰ ἀκολουθηθείς τον Θεό

β) Νόμω πείθου…. νὰ εἶσαι νομοταγής

γ) Θεούς σέβου… νὰ σέβεσαι τους Θεούς

δ) Γονεῖς σέβου… νὰ σέβεσαι τους γονεῖς σου

ε) Ἡττῶ ὑπέρ δικαίου... νὰ μάχεσαι γιὰ το δίκαιο , το καλό, το σωστό, το χρήσιμο

στ) Γνῶθι μαθών… νὰ ἀποκτᾶς γνώση , νὰ γνωρίζεις ἀπὸ τις ἐμπειρίες

ζ) Ἀκούσεις νόει… νὰ ἀντιλαμβάνεσαι με τα μάτια του νοῦ

η) Σ' αὐτὸν ἵσχε… νὰ συγκρατεῖς τον ἑαυτὸ σου αὐτοέλεγχος , αὐτοπειθαρχία

θ)Φρονεῖ θνητά… νὰ «σκέφτεσαι»ι πάντα ὡς θνητός

ι) Ἐσίαν τίμα… νὰ τιμάς το σπίτι σου

ια) Ἆρχε σε αὐτοῦ… νὰ ἐξουσιάζεις τον εὐατό σου αὐτοπειθαρχία


ιβ) Φίλοις βοήθει… τον φίλο πάντα νὰ βοηθᾶς

ιγ) Θυμοῦ κράτει… νὰ συγκρατᾶς τον θυμό σου αὐτοπειθαρχία

ιδ) Φρόνησιν ἀσκεῖ... νὰ καλλιεργεῖς το φρόνημά σου

ιε) Πρόνοιαν τίμα... νὰ ἐκτιμᾶς την βοήθεια ἀπὸ ὅπου προέρχεται

ιστ) Ὅρκῳ μὴ χρῷ… νὰ μὴν δίδεις ὅρκο

ιζ) Φιλίαν ἀγάπα… την φιλία νὰ ἐπιδιώκεις

ιη) Παιδείας ἀντέχου… νὰ ὑπομένεις τις δυσκολίες της μόρφωσης

ιθ) Δόξαν δίωκε… νὰ ἐπιδιώκεις (την δόξα ή) νὰ μάθεις διαφορετικές γνῶμες

κ) Σοφίαν ζήτει… νὰ εἶσαι φιλομαθής φίλος της σοφίας

κα) Καλόν το λέγε… νὰ λέγεις το ὀρθό, το δίκαιο, την ἀλήθεια

κβ) Ψέγε μηδένα… μήν κατακρίνεις κανένα

κγ) Ἐπαίνει ἀρετὴ… νὰ ἐπαινεῖς την ἀρετή

κδ) Πρᾶττε δίκαια… νὰ εἶσαι δίκαιος στὰ ἔργα σου

κε) Φίλοις εὐνόει… νὰ εὐνοεῖς τις προσπάθειες τῶν φίλων

κστ) Ἐχθροὺς ἀμύνου... νὰ ἀμύνεσαι πάντα ἀπὸ τους ἐχθρούς σου

κζ) εὐγένειαν ἀσκεῖ… νὰ εἶσαι εὐγενικός

κη) Κακίας ἀπέχου... νὰ ἀπέχεις ἀπὸ κακίες

κθ) Κοινός γίνου… νὰ εἶσαι κοινωνικός

λ) Ἴδια φύλαττε… νὰ προστατεύεις τα δικά σου

λα) Ἀλλοτρίων ἀπέχου... νὰ ἀπέχεις ἀπὸ κακίες, δολοπλοκίες

λβ) Εὔφημος ἴσθι… νὰ εἶσαι ἤπιος χαρακτῆρας

λγ) Ἄκουε πάντα… νὰ ἀκοῦς τα πάντα

λδ) Φιλῶ χαρίζου… νὰ εἶσαι πάντα διαθέσιμος στοὺς φίλους σου

λε) Χρόνου φείδου... νὰ ἐκμεταλλεύεσαι τον χρόνο

λστ) Ὅρα το μέλλον... νὰ σκέφτεσαι το μέλλον σου

λζ) Ὕβριν μίσει… νὰ εἶσαι ἐχθρὸς της ὕβρεως

λη) Ἱκέτας αἰδού… νὰ ἔχεις ἠθικούς φόβους, φραγμούς

λθ) Υἱούς παίδευε… νὰ δώσεις μόρφωση στὰ παιδιά σου στοὺς γιούς σου

μ) Ἔχουν χαρίζου… νὰ χαρίζεις

μα) Δόλου φοβοῦ… νὰ ἀμύνεσαι ἀπὸ δολοπλοκίες καὶ φαύλους ἀνθρώπους

μβ) Εὐλόγει πάντας… νὰ μιλᾶς με ὡραῖο τρόπο

μγ) Φιλόσοφος γίνου… νὰ ἐπιδιώκεις την σοφία καὶ νὰ γίνεις φίλος της

μδ) Ὅσια κρίνε… δίκαια νὰ κρίνεις

με) Γνοῦς πρᾶττε... νὰ γνωρίζεις αὐτὸ ποῦ κάνεις, αὐτογνωσία

μστ) Φόνου ἀπέχου... νὰ μὴν φονεύσεις

μζ) Εὔχου δυνατά… νὰ εὔχεσαι ἀληθινά ὄχι προσποιητά

μη) Σοφοῖς χρῷ… νὰ δίδεις την σοφία σου στοὺς συνανθρώπους σου

μθ) Ἦθος δοκίμαζε... νὰ κάνεις αὐτοκριτική νὰ εἶσαι ἠθικὸς

ν) Λαβών ἀπόδος… ὅταν λαμβάνεις νὰ δίνεις

να) Ὑφορώ μηδένα... κανέναν νὰ μὴν ὑποβλέπεις

νβ) Τέχνη χρῷ... νὰ δίνεις την τέχνη σου γιὰ χρήση

νγ) Ο μέλλεις δός… νὰ δίνεις φροντίδα σε ὅσους ἔχουν την ἀνάγκη, ἐθελοντισμός

νδ) Εὐεργεσίας τίμα... νὰ τιμάς ὅσους σε εὐεργετοῦν

νε) Φθόνει μηδενί... κανέναν μὴν φθονεῖς ζηλεύεις ἡ νὰ θέλεις το κακό του

νστ) Φυλακήν πρόσεχε…νὰ εἶσαι προσεχτικός καὶ νὰ ἀποφεύγεις την παρανομία

νζ) Ὁμοίοις χρῷ... τους ὅμοιους σου νὰ δίνεις

νη) Διαβολήν μίσει… νὰ μὴν εἶσαι κακός νὰ ἀποφεύγεις την μοχθηρία

νθ) Δικαίως κτῶ… ὅτι ἀποκτᾶς νὰ το κάνεις τίμια

ξ) Αγάθους τίμα... νὰ ἐκτιμᾶς τις καλές πράξεις των ἄλλων

ξα) Κριτήν γνῶθι… νὰ γνωρίζεις ἐκεῖνον πού θὰ σε κρίνει

ξβ) Γάμους κράτει... νὰ σέβεσαι τον γάμο σου

ξγ) Τύχην νόμιζε… νὰ ἔχεις ὑπ ὄψιν το τυχαῖο ποῦ θὰ συμβεῖ πρόληψη

ξδ) Ἐγγύην φεῦγε... μὴν ἐγγυᾶσαι εὔκολα γιὰ κάτι ἡ κάποιον

ξε) Πᾶσι διαλέγου... νὰ μιλᾶς σε ὅλοις

ξστ) Ἐλπίδα αἴνει... νὰ δοξάζεις την ἐλπίδα

ξζ) Δαπανῶν ἄρχου... νὰ μὴν ὑπερβάλεις στὶς δαπάνες σου, ὄχι σπάταλος

ξη) Κτώμενος ἤδου… νὰ εὐχαριστιέσαι ὅταν ἀποκτᾶς με δίκαιο τρόπο

ξθ) Αἰσχύνην σέβου... αὐτοσεβασμός

ο) Χάριν ἐκτελεῖ... νὰ κάνεις χάρες με σύνεση

οα) Εὐτυχίαν εὔχου... νὰ εὐτυχεῖς νὰ βλέπεις θετικά την πορεία σου, αἰσιοδοξία

οβ) Τύχην στέργε… νὰ συμφωνεῖς με την τύχη σου

ογ) Ἀκούων ὅρα… ὅταν ἀκοῦς νὰ βλέπεις

οδ) Ἐργάζου κτητά… ὅταν ἐργάζεσαι ἀποκτᾶς ἐργατικότητα

οε) Ἔριν μίσει… νὰ μισεῖς τις φιλονικίες

οστ) Ὄνειδος ἔχθαιρε... νὰ ἐχθρεύεσαι την κατάκριση

οζ) Γλῶσσαν ἴσχε... νὰ συγκρατεῖς την γλῶσσα σου

οη) Ὕβριν ἀμύνου… νὰ μὴν ὑβρίζεις

οθ) Κρίνε δίκαια... νὰ εἶσαι δίκαιος στὴν κριτική σου


π) Χρώ χρήμασι... με σύνεση νὰ χρησιμοποιεῖς τα χρήματά σου ὄχι σπατάλες

πα) Ἀδωροδόκητος δοκίμαζε... νὰ μὴν δωροδοκεῖσαι - δωροδοκεῖς γιὰ προσωπικά ὀφέλη

πβ) Αἰτιῶ παρόντα… νὰ αἰτιολογεῖς ὅσα σου συμβαίνουν

πγ) Λέγε εἰδώς… νὰ διακρίνεις την ὁμιλία σου

πδ) Βίας μὴ ἔχου... νὰ ἀποφεύγεις νὰ εἶσαι βίαιος

πε) Ἀλύπως βίου... νὰ ἐπιδιώκεις νὰ ζεῖς χωρίς λῦπες

πστ) Ὁμιλεῖ πράως... νὰ εἶσαι ἤρεμος στὴν ὁμιλία

πζ) Φιλοφρόνει πᾶσιν... ὅλους νὰ τους ἀγαπᾶς

πη) Υἱοῖς μὴ καταθάρρει... μήν ἀποκαρδιώνεις τα παιδιά σου

πθ) Γλύττης ἆρχε... νὰ κυριαρχεῖς στὴν γλῶσσα σου

S) Σ' αὐτὸν εὖ ποιεῖ... νὰ κάνεις ὅτι καλύτερο διὰ τον εὐατό σου

Sα) Εὐπροσήγορος γίνου… νὰ παρηγορεῖς

Sβ) Ἀποκρίνουν ἐν καιρῷ… νὰ ἀφήνεις περιθώρια χρόνου πρὶν ἀποφασίσεις ὁριστικά

Sδ) Πρᾶττε ἀμετανοήτως... διὰ καλές πράξεις νὰ μὴν μετανιώνεις

Sε) Ἁμαρτάνων μετανόει... νὰ μετανοεῖς γιὰ τις ἀνομίες σου

Sστ) Ὀφθαλμοῦ κράτει... νὰ ἐλέγχεις ὅτι βλέπεις, ὄχι ἡδονοβλεψίες

Sζ) Βολεύου χρήσιμα... με καλό τρόπο νὰ ἐπιβιώνεις

Sη) Ἐπιτέλει συντόμως... νὰ πληρώνεις ἀμέσως

Sθ) Φιλίαν φύλαττε... νὰ κρατᾶς καὶ διαφυλάτεις την φιλία σου

ρ) Εὐγνώμων γίνου... νὰ εὐγνωμονεῖς τους εὐεργέτας σου

ρα) Ὁμόνοιαν δίωκε... νὰ ἐπιδιώκεις την ὁμόνοια

ρβ) Ἄρρητα μὴ λέγε... τα μυστικά μὴν ἀποκαλύπτεις προδίδεις

ργ) Το κρατοῦν φοβοῦ… νὰ σέβεσαι τον ἀνώτερο

ρδ) Καιρόν προσδέχου... νὰ δέχεσαι τον χρόνο

ρε) Ἔχθρας διάλυε… νὰ διαλύεις ἐχθρότητες

ρστ) Γῆρας προσδέχου... νὰ δέχεσαι τα γηρατειά

ρζ) Ἐπὶ ρώμη μή καυχῶ… μὴ καυχιέσαι γιὰ τὴ δύναμη σου

ρη) Εὐφημίαν ἀσκεῖ… νὰ ἔχεις τιμή στὴν κοινωνία

ρθ) Ἀπέχθειαν φεῦγε... την κακία νὰ ἀποφεύγεις

ρι) Πλούτη δικαίως... νὰ πλουτίζεις με δίκαιο τρόπο

ρια) Δόξαν μὴ λεῖπε… νὰ μὴν ὑποτιμᾶς την δόξα

ριβ) Κακίαν μίσει… την κακία νὰ ἀποφεύγεις

ριγ) Κινδύνευε φρονύμως… με σύνεση καὶ λογική νὰ κινδυνεύεις

ριδ) Χρησμούς θαύμασε… νὰ ἐκτιμᾶς τους χρησμούς ποῦ σου δίνουν

ριε) Οὖς τρέφεις ἀγάπα... νὰ ἀγαπᾶς την οἰκογένειά σου

ριστ) Ἀπόντι μὴ μάχου... τον ἀπόντα μὴ μάχεσαι μὴν κακολογεῖς

ριζ) Πρεσβύτερον αἱδοῦ… νὰ σέβεσαι τον ἀνωτέρω σε ἡλικία βαθμό

ριη) Νεώτερον δίδασκε… νὰ μεταδίδεις την γνώση στοὺς νεότερους εἰς την ἡλικία

ριθ) Πλούτῳ ἀπίστει… μὴν ἔχεις «θεό» τον πλοῦτο

ρκ) Σε αὐτὸν αἰδοῦ... νὰ εἶσαι σεμνός ὄχι δοῦλος τῶν παθών σου

ρκα) Μὴ ἆρχε ὑβρίζων... μήν διακατέχεσαι ἀπὸ ὕβρεις

ρκβ) Προγόνου στεφάνου... νὰ τιμάς τους προγόνους σου

ρκγ) Ἐπὶ νεκρω μὴ γέλα... νὰ σέβεσαι τους νεκρούς

ρκδ) Ἀτυχούντι συνάχθου... ἑνωμένος με ἄτυχο νὰ εἶσαι, νὰ παίρνεις το μέρος του ἀδυνάτου

ρκε) Χαρίζου ευλαβώς… λογικά και με σέβας να χαρίζεις

ρκστ) Ἐξ' εὐγενῶν γέννα… νὰ προσπαθεῖς νὰ συγγενεύσεις με καλούς ἀνθρώπους

ρκζ) Ἐπαγγέλου μηδενί… μὴ διατάζεις κανένα

ρκη) Τύχη μὴ πίστευε… μὴν εἶσαι ἕρμαιο της τύχης σου τυχοδιώκτης

ρκθ) Τελεύτα ἄλυπος… νὰ ἐπιβιώνεις χωρίς λῦπες

ρκλ) Μέτρον ἄριστον… ὅτι κάνεις νὰ το κάνεις με μέτρο ἄνευ ἀκροτήτων

ρλα) Ἀδικείαν μίσει... νὰ μισεῖς την ἀδικία

ρλβ) Εὐσέβειαν φύλαττε... νὰ εἶσαι εὐσεβής

ρλγ) Ἡδονῆς κραττεῖν... νὰ μή εἶσαι ἡδονολάτρης, ἠθικοί φραγμοί ὅρια αὐτοέλεγχος

ρλδ) Βίαν μηδέν πράττειν… νὰ μὴ εἶσαι ὑπερβολικά βίαιος σε τίποτα

ρλε) Τέκνα παιδεύειν… μάθε στὰ παιδιά σου την ἀληθινή ζωή ἀπὸ νωρίς

ρλστ) Μὴ θρασύνου… νὰ μὴ ν εἶσαι θρασύς

ρλζ) Νόμοις πείθου… νὰ εἶσαι νομοταγής πολίτης

ρλη) Μελέτει το πᾶν… νὰ μελετᾶς τα πάντα

ρλθ) Γαμεῖν μέλλον καιρόν γνῶθι… νὰ παντρεύεσαι την κατάλληλη στιγμή

ρμ) Μὴ ἐπὶ παντί λύπου… μὴν λυπᾶσαι γιὰ κάθε τι

ρμα) Πίνων αρμόζες… ὅταν πίνεις νὰ εἶσαι συγκρατημένος , ἡ μέθη εἶναι ὕβρη

ρμβ) Πέρας ἐπιτελεῖ μὴ ἀποδειλιῶν... μὴν διστάζεις νὰ τελειώσεις ὅτι ἄρχισες

ρμγ) Το συμφέρον θηρώ... νὰ κυνηγᾶς το καλό σου

ρμδ) Θνῆσκε ὑπὲρ Πατρίδος... νὰ πεθαίνεις διὰ την πατρίδα σου ὅταν χρειασθεῖ

ρμε) Τῷ βίῳ μάχου... ἡ ζωή εἶναι διαρκής ἀγῶνας μάχη

ρμστ) Εὖ πάσχε θνητός... νὰ ὑπομένεις ὅτι συμβεῖ, εἶσαι θνητός

ρμζ) Παῖς ὤν κόσμιος ἴσθι, ἡβῶν εγκρατής ,μέσος δίκαιος, πρεσβύτερος σοφός…

παιδί νὰ εἶσαι κόσμιος, ἔφηβος ἐγκρατής ,ἄνδρας δίκαιος, γέροντας σοφός


Ο τελευταῖος χρησμός ποῦ δόθηκε ἀπὸ το Μαντεῖο των Δελφῶν, διά στόματος Πυθίας,μιλᾶ γιὰ την ἐπανόδῳ καὶ την ἐξαπλώση του Ἑλληνικοῦ Πνεύματος..

«Έστ' ἦμαρ ὅτε Φοῖβος πάλιν ἐλεύσεται καί ἐς ἀεί ἔσεται».

Δηλαδή:
«Θὰ ἔρθει ἡμέρα ποὺ ὁ Φοῖβος (Ἀπόλλων) θὰ ἐπιστρέψει καὶ θὰ μείνει γιὰ πάντα». -


Φωτογραφία του Nikos Soldatos.

Τετάρτη, 13 Ιουνίου 2018

Ὁ ἄγνωστος Ἱαπετός


Ὁ ἄγνωστος Ἱαπετός

Ὁ Ἱαπετός ἦταν ἕνας ἀπὸ τους ἕξι γηραιότερους Τιτᾶνες, γιὸς του Οὐρανοῦ καὶ της Γαίας. Σύμφωνα με την μυθολογία (Ἡσίοδος «Θεογονία») ὁ Οὐρανός κάθε βράδυ κατέβαινε στὴν γῆ καὶ ζευγάρωνε με την Γαῖα, ἀλλὰ ὅλως παραδόξως μισοῦσε τους ἀπογόνους τους ὁποίους ἔτικτε ἡ σύντροφός του.

Ἔτσι κάποια στιγμή ἄρχισε νὰ φυλακίζει τους νεότερους ἐξ’ αἰτῶν στὰ Τάρταρα, γεγονός ποῦ προξένησε πόνο καὶ ὀργὴ στὴν Γαῖα, ἡ ὁποία ἀφοῦ κατασκεύασε δρεπάνι ἀπὸ πυριτόλιθο ζήτησε ἀπὸ τους γιούς της νὰ εὐνουχίσουν τον Οὐρανό καὶ νὰ πετάξουν τα γεννητικά του ὄργανα στὴν θάλασσα.

Ὁ Κρόνος ὡς πλέον φιλόδοξος ἀποδέχθηκε την παράκληση της μητέρας του καὶ μαζί με τα ἀδέρφια του συνωμότησαν ἐναντίον του πατέρα τους, προετοιμάζοντας ἐνέδρα, ἐνῶ ἐπρόκειτο νὰ ξαπλώσει με τὴ Γαῖα. Συγκεκριμένα ὁ Ἱαπετός, ὁ Κρεῖος (ἡ Κριός) ὁ Κοίος καὶ ο Ὑπερίων τοποθετήθηκαν στὶς τέσσερις γωνίες του κόσμου, ὅπου ἀφοῦ συνέλαβαν τον Οὐρανό, τον ἀκινητοποίησαν, ἐνῶ ὁ Κρόνος κρυμμένος στὸ κέντρο, τον εὐνούχισε με το δρεπάνι καὶ πέταξε τα γεννητικά του ὄργανα στὴν θάλασσα. Ἀπὸ το αἷμα ποῦ διασκορπίσθηκε στὴν γῆ, γεννήθηκαν οἱ Γίγαντες, οἱ Ἐρινύες, οἱ Μελιάδες (Νύμφες) καὶ οἱ Τελχίνες (δαίμονες) ἐνῶ ἀπὸ τους ὄρχεις του ποῦ ἔπεσαν στὴν θάλασσα γεννήθηκε ἡ Ἀφροδίτη.

Σε αὐτὸν τον μῦθο, ὁ Ἱαπετός καὶ οἱ τρεῖς ἀδελφοί ἀντιπροσωπεύουν τους τέσσερεις κοσμικούς πυλῶνες ποῦ ἐμφανίζονται στὴν Κοσμογονία καὶ οἱ ὁποῖοι τηροῦν χωριστά τον οὐρανὸ ἀπὸ την γῆ. Ὁ Ἱαπετός χωρίς ἀμφιβολία ἦταν ὁ πυλῶνας της Δύσης, θέση την ὁποία ἀργότερα ἀνέλαβε ὁ γιὸς του Ἄτλαντας.

Ὁ Ἱαπετός μπορεῖ ἐπίσης νὰ θεωρηθεῖ ὡς ὁ Τιτάνας θεός της «θνητῆς ζωῆς». Ὄντως, οἱ γιοὶ του Προμηθέας καὶ Ἐπιμηθέας ἐμφανίζονται ὡς δημιουργοί της ἀνθρωπότητας καὶ ἄλλων θνητῶν πλασμάτων.

Οἱ Τιτᾶνες τελικά καθαιρέθηκαν ἀπὸ το Δία καὶ ρίχθηκαν στὸ λάκκο των Ταρτάρων, τα ὁποία ὁ Ἡσίοδος περιγράφει ὡς κενό το ὁποῖο βρίσκεται κάτω ἀπὸ τα θεμέλια του σύμπαντος, ὅπου γῆ, οὐρανός καὶ θάλασσα ἔχουν τις ρίζες τους. Σε αὐτὸ το σημεῖο ἀπὸ κοσμολογικῆς ἀπόψεως, οἱ Τιτᾶνες μετετράπησαν ἀπὸ κάτοχοι του οὐρανοῦ, σε κάτοχοι ὁλόκληρου του Κόσμου. Σύμφωνα με τον Πίνδαρο καὶ τον Αἰσχύλο (στὸ χαμένο ἔργο Προμηθέας Ἀδέσμευτος) οἱ Τιτᾶνες τελικά ἀπελευθερώθηκαν ἀπὸ τον λάκκο μετά ἀπὸ ἐπιείκεια του Δία.


Σύμφωνα με τον Ἀπολλόδωρο ὁ Ἱαπετός παντρεύτηκε την Ἀσία (κόρη του ἀδελφοῦ του Ὠκεανοῦ) ἡ ὁποία γέννησε τον Ἄτλαντα, τον Προμηθέα, τον Ἐπιμηθέα καὶ τον Μενοίτιο ὁ ὁποῖος σφαγιάσθηκε ἀπὸ τον Δία, κατά τον πόλεμο ἐναντίον τῶν Τιτάνων καὶ πετάχτηκε στὰ Τάρταρα. Ἄλλες ἀναφορές θέλουν ὡς σύζυγο του Ἱαπετού την Κλυμένη ἡ ὁποία ἦταν ἐπίσης κόρη του Ὠκεανοῦ, ἐνῶ ἄλλες ἀναφέρουν ὡς συζύγους την Τηθίδα, την Ἀσοπίδα καὶ την Λιβύη
Φωτογραφία του Nikos Soldatos.
Ὁ εὐνουχισμός του Οὐρανοῦ ἀπὸ τον Κρόνο_τοιχογραφία των Giorgio Vasari & Cristofano Gherardi_1560 _Sala di Cosimo I_Palazzo Vecchio

Ὁ Ὑγίνος ὁ ὁποῖος συγχέει τους Τιτᾶνες με τους Γίγαντες, ἐντάσσει τον Ἱαπετό στοὺς Γίγαντες καὶ τον θεωρεῖ γιό του Τάρταρου. Σύμφωνα με τον Ὅμηρο ὁ Ἱαπετός φυλακίστηκε μαζί με τον Κρόνο στὰ Τάρταρα καὶ ὅ Σίλιος ὁ Ἰταλικός το συσχετίζει με το γεγονός ὅτι ἐτάφη στὴν Ἱναρίμη (σημερινή νῆσος Ἵσκια στὴν Ἰταλία). Ὄντας πατέρας του Προμηθέα, θεωρεῖτο ἀπὸ τους ἀρχαίους Ἕλληνες ὡς πρόγονος του ἀνθρώπινου γένους. Οἱ ἀπόγονοί του Προμηθέας, Ἄτλαντας κ.ά πολλές φορές ἀναφέρονται με τα πατρωνυμικά τους ὀνόματα ὡς Ἱαπετίδαι, ἡ Ἱαπετονίδαι. (Ἡσιόδου «Θεογονία» 528, Ὀβίδιος «Μεταμορφώσεις» iv 631, Πινδάρου «Ὠδές» ix 59).

Ὁ Ἱαπετός ἴσως ὑπῆρξε ὁ Τιτᾶνας ὁ ὁποῖος ἦταν ὑπεύθυνος νὰ ἀποδίδει στοὺς θνητούς την πεπερασμένη μοῖρα τους. Ὅπως οἱ ἀδελφοί του, ἦταν ὁ θεός του χρόνου, ὁ μεγάλος θόλος του οὐρανοῦ ποῦ μετροῦσε τον χρόνο. Περιγράφεται δὲ ἀπὸ τον Ὅμηρο ὡς ἕνας ἀπὸ τους πλέον καταστροφικούς Τιτᾶνες, καθήμενος δίπλα στὸν Κρόνο στὰ βάθη του λάκκου Τάρταρου.

Στόν Ἱαπετό καὶ την Κλυμένη θὰ μποροῦσαν νὰ ἀποδοθοῦν πολλές θεϊκές ἁρμοδιότητες. Ὡς θεός της θνησιμότητας, ὁ Ἱαπετός εἶναι «μέσο διάτρησης» (ἀπὸ την λέξη ἱαπτώ) ἡ ὁ θεός του βίαιου θανάτου. Ἡ σύζυγός του Κλυμένη, ὑπὸ αὐτὴν την ἐννοίᾳ, θὰ ἦταν μία Χθόνια θεά (Κάτω Κόσμου) καὶ πράγματι ἡ ἀρσενική μορφή του ὀνόματός της «Κλύμενος» συνήθως ἀναφέρεται ὡς εὐφημιστικός τίτλος του θεοῦ Ἄδη.

Ὁ Ἱαπετός καὶ ἡ Κλυμένη θὰ μποροῦσαν νὰ εἶναι θεοί της κατασκευῆς. Ἡ ὀνομασία Ἱαπετός ἡ διατρυπῶν, ἐπὶ παραδείγματι παραπέμπει σε δόρυ, ἕνα ἀντικείμενο ποῦ κατασκευάζεται. Ἡ Κλυμένη ἀπὸ την ἄλλῃ πλευρά, μοιράζεται το ὄνομα της με τον τεχνίτη – θεό Ἥφαιστο, ὁ ὁποῖος εἶχε το προσωνύμιο Κλύμενος στὴν ὁμηρική ποίηση.

Οἵ δυνάμεις της θνησιμότητας καὶ δεξιοτεχνίας, ἐμφανίζονται στοὺς χαρακτῆρες τῶν γιῶν του

Ἱαπετού, τους Προμηθέα καὶ Ἑπιμηθέα, θεότητες οἱ ὁποῖοι δημιούργησαν τα θνητά πλάσματα ἀπὸ πηλό.

Οἱ γιοὶ του Ἱαπετοῦ περιγράφονται ὡς διαθέτοντες ὁρισμένα ἀπὸ τα χειρότερα ἀνθρώπινα γνωρίσματα: σε διανοητικό ἐπίπεδο, ὁ Προμηθέας εἶναι ὑπερβολικά πονηρός καὶ πανοῦργος, ὁ Ἐπιμηθέας εἶναι ἄδολος καὶ ἀνόητος, ὁ Ἄτλας ὑπερβολικά τολμηρός καὶ ἀλαζονικός καὶ ο Μενοίτιος ἐπιρρεπής σε παρορμητικές καὶ βίαιες ἐνέργειες, ἐλαττώματα τα ὁποία τους ὁδήγησαν στὸν ἀφανισμό. Ὁ Ἱαπετός καὶ ἡ οἰκογένειά του θεωρήθηκαν πρόγονοι της ἀνθρωπότητας, ἡ ὁποία κληρονόμησε τις χειρότερες ἰδιότητες τῶν τεσσάρων γιῶν: κομπασμό, ραδιουργία, βλακεία, ὑπερβολική τόλμη καὶ βία.

Τέλος ὁ Ἱαπετός ἴσως ταυτίζεται με τον Κευθώνυμο, ἕναν μυστηριώδη δαίμονα του Κάτω Κόσμου, ποῦ κατονομάζεται ὡς πατέρας του Μενοίτη, βοσκοῦ του Ἄδη. Εἶναι λογικό λοιπόν νὰ ὑποθέσουμε ὅτι ὁ Μενοίτης ταυτίζεται με τον γιὸ του Ἱαπετού, τον Μενοίτιο.

Το ὄνομα του δόθηκε στὸν τρίτο μεγαλύτερο φυσικό δορυφόρο του πλανήτη Κρόνου καὶ ἑνδέκατο κατά σειρά μεγέθους, δορυφόρο του ἡλιακοῦ συστήματος.

Πηγές – βιβλιογραφία

theoi.com

Ὁμήρου «Ἰλιάδα»

Ἡσιόδου «Θεογονία»

Πινδάρου «Ὠδές»

Ἀπολλόδωρου «Βιβλιοθήκη»

Παυσανία «Περιγραφή της Ἑλλάδας»

Διόδωρου Σικελιώτη «Ἱστορική Βιβλιοθήκη»

Ὑγίνου «Θρῦλοι» – Λατινική Μυθολογία

Βιργιλίου «Γεωργικά»

Βαλέριου Φλάκκου «Ἀργοναυτικά»

Στάτιου «Θηβαΐδα»
Νόννου «Διονυσιακά»

Κυριακή, 10 Ιουνίου 2018

Ὁ Ἀπόλλωνας ἡ Φοῖβος, ὁ αἰώνιος ἔφηβος ...Θὰ ἔρθει πάλι Καὶ θὰ μείνει γιὰ πάντα



Ὁ Ἀπόλλωνας ἡ Φοῖβος, ὁ αἰώνιος ἔφηβος ...Θὰ ἔρθει πάλι Καὶ θὰ μείνει γιὰ πάντα

Ὁ τελευταῖος χρησμός της Πυθίας Νικάνδρας ἦταν:

Ἔστ ἦμαρ ὅτε Φοῖβος

πάλιν ἐλεύσεται

καὶ ἐς ἀεί ἔσεται!

Μετάφραση

Θὰ ἔρθη μέρα ποῦ ὁ Ἀπόλλων

Θὰ ἔρθει πάλι

Καὶ θὰ μείνει γιὰ πάντα.

Ἀναμφίβολα ὁ Ἀπόλλων εἶναι ὁ ἑλληνικότερος τῶν θεῶν. Ὅπως πολύ σωστά ἐπισημαίνουν σύγχρονοι μελετητές της ἑλληνικής θρησκείας,...

τοῦτος ὁ θεός ἀντιπροσωπεύει τὴ νέα ἔκφραση θρησκευτικῆς γνώσης γιὰ τον κόσμο καὶ την ἀνθρώπινη ὕπαρξη, πράγματα πέρα γιὰ πέρα ἑλληνικά καὶ ἀνεπανάληπτα. Ὁ Ἀπόλλων εἶναι ὁ ὄμορφος, ὁ εὐγενικός θεός του φωτός καὶ του ἥλιου. Ἡ προσωνυμία Φοῖβος (ὁ «φωτεινός») ἐκφράζει αὐτὴ την πτυχή του χαρακτῆρα του. Ἐπιπλέον, ἡ γνώση, ἡ ἀλήθεια, ἡ δικαιοσύνη καὶ ἡ ἁγνότητα βρίσκονται κάτω ἀπὸ την προστασία του. Δὲν θὰ ἀποτελοῦσε ὑπερβολή, ἄν λέγαμε πῶς η πνευματική δύναμη, ποῦ ὁ Ἀπόλλων ἐνσαρκώνει, εἶναι το θεμέλιο του δυτικοῦ πολιτισμοῦ.

Ἡ λατρεία του Ἀπόλλωνα, ἀπαντᾶ σε ὁλόκληρο τον ἑλληνόφωνο κόσμο: ἀπὸ τὴ Σικελία στὴ Δύση μέχρι τον Φάση ποταμό στὸν Εὔξεινο Πόντο. Στὸν θεό αὐτό ἀνήκουν οἱ πρῶτοι ναοί καὶ τα λατρευτικά ἀγάλματα, καὶ ἀπὸ τον θεό αὐτὸν προέρχονται τα θεοφορικά ὀνόματα Ἀπολλώνιος, Ἀπολλόδωρος, Ἀπολλοφάνης κ.ά.

Ἀπὸ τα τεμένη του Ἀπόλλωνα το σπουδαιότερο εἶναι οἱ Δελφοί – το «κέντρο του κόσμου», ὁ «ὀμφαλός της γῆς». Στοὺς Δελφούς χαράχτηκε ἡ περιβόητη ρήση «Γνῶθι σεαυτόν», το ἀνωτάτῳ ἀπολλώνιο δίδαγμα. Γιὰ πολλούς αἰῶνες τοῦτο το Δελφικό μαντεῖο εἶναι ἡ ζωτική δύναμη ὁλόκληρου του Ἑλληνισμοῦ. Ὁ Ἀπόλλωνας εἶναι ὁ Θεός του φωτός, ὁ Θεός της μαντικῆς τέχνης καὶ τῶν ὁραμάτων, της μουσικῆς, τῶν τραγουδιῶν καὶ της ποίησης (προστάτης τῶν καλῶν τεχνῶν), ὁ αἰώνιος ἔφηβος. Ἀκόμη εἶναι ὁ Θεός της θεραπείας ἀλλὰ ἐπειδή πολύ συχνά στὴν ἀρχαία Ἑλλάδα ὅποιος εἶναι ἱκανὸς γιὰ το καλύτερο, εἶναι ἱκανὸς καὶ γιὰ το χειρότερο, ὁ Ἀπόλλωνας εἶναι ὁ θεός της πανούκλας καὶ τῶν ἀρρωστιῶν.

Ὁ Ἀπόλλωνας ἡ πολύ συχνά ὀνομαζόμενος με το γνωστότερο προσωνύμιο του, Φοῖβος, εἶναι ὁ δίδυμος ἀδελφὸς της Θεάς Ἄρτεμις. Πατέρας του εἶναι ὁ Δίας καὶ μητέρα του ἡ Λητώ μία ἐκ τῶν τιτάνων ποῦ ἡ σεμνότητα καί ἡ μετριοφροσύνη την ἀντιπροσώπευαν πλήρως. Γιὰ πολλούς ἡ Λητώ ἀντιπροσωπεύει το σκοτάδι κατ’ ἄλλους πάλι το φῶς της ἡμέρας. Ὁ Δίας σε μία ἀπὸ τις πολλές ἀπιστίες του στὴν ᾞρα, ἐρωτεύτηκε την Λητώ καὶ ἔσμιξε μαζί της. Μήν μπορῶντας ἡ ᾞρα νὰ τιμωρήσει τον ἄπιστο σύζυγό της, στράφηκε στὴ Λητώ μὴν ἀφήνοντάς την νὰ γεννήσει. Ἡ Λητώ, ἐτοιμόγεννη γυρνοῦσε ἀπὸ μέρος σε μέρος ψάχνοντας τον κατάλληλο τόπο γιὰ νὰ φέρει στὸ φῶς τα παιδιά της, ὅμως καμία γῆ δὲν την φιλοξενοῦσε ἀπὸ τον φόβο γιὰ την ὀργὴ της Ἥρας ποὺ θὰ ἔπεφτε πάνω της. Ὕστερά ἀπὸ καιρό, βρέθηκε το κατάλληλο μέρος γιὰ την Λητώ, ἦταν ἕνα πλεούμενο ξερονήσι το ὁποῖο φανέρωσε ὁ Ποσειδῶνας, καὶ το ὁποῖο δὲν φοβόταν την ὀργὴ της Ἥρας. Το νησί ἦταν ἄγονο καὶ δὲν προσφερόταν οὔτε γιὰ καλλιέργεια, οὔτε γιὰ κτηνοτροφική δραστηριότητα, ἔτσι δὲν εἶχε νὰ χάσει τίποτα ὅταν ἡ ὀργὴ της βασίλισσας τῶν Θεῶν θὰ ἔπεφτε πάνω του. Το ὄνομα του ἀρχικά ἦταν Ὀρτυγία καὶ σήμαινε γῆ των ὀρτυκιῶν στὴ συνέχεια ὅμως μετά την γέννηση του Ἀπόλλωνα καὶ ἀφοῦ ὁ Θεός το στερέωσε με τέσσερις πασσάλους στὸ βυθό, το ὀνόμασε Δῆλο (Φωτεινό). Το μέρος εἶχε βρεθεῖ γιὰ την γέννηση τὠν θεῶν, παρόλα αὐτά ὅμως ἡ Λητώ δὲν μποροῦσε νὰ γεννήσει τους θεούς, ἀφοῦ ἡ Ἤρα, κράταγε στὸν Ὄλυμπο την Εἰλειθυία, την θεά τῶν αἴσιων τοκετῶν. Ἡ Δήμητρα, ἡ Ἀθηνᾶ καὶ ἡ Ἀφροδίτη ἔσπευσαν σε βοήθεια της σπαράζουσας τιτάνιδας ὅμως ἦταν ἀδύνατο νὰ γεννήσει ἡ Λητώ παρά την παρουσία τους, χωρίς την συγκατάθεση της Ἥρας. Τότε οἱ θεές ἔστειλαν την Ἴριδα στὴν Ἥρα γιὰ νὰ την πείσει, προσφέροντάς της καὶ ἕνα περίτεχνο περιδέραιο κατασκευασμένο ἀπὸ τον Ἥφαιστο. Ἡ ᾞρα το δέχτηκε καὶ ἠρέμησε, ἀφήνοντας την Εἰλειθυία νὰ πάει στὴ Δῆλο. Μετά ἀπὸ την τεράστια ταλαιπωρία της ἡ Λητώ κατάφερε νὰ γέννηση, πρῶτα την Ἄρτεμη καὶ μετά τον Ἀπόλλωνα.

Χαρακτηριστικό της γέννησης του Ἀπόλλωνα, ἐκτὸς της μεγάλης ταλαιπωρίας της μητέρας του, ἦταν ὅτι δὲν βύζαξε καθώς ἀμέσως ἡ Θέμιδα ἔσταξε στὸ στόμα του μερικές σταγόνες ἀπὸ νέκταρ καὶ ἀμβροσία καὶ το βρέφος ἄρχισε νὰ μεγαλώνει με ἐκπληκτικό ρυθμό. Μέσα σε λίγη ὥρα πῆρε την ὁριστική του μορφή, μία πανέμορφη ὄψη καὶ ἔγινε ὁ Θεός ποῦ ἀντάξιός του σε ὀμορφιά δὲν ὑπῆρχε. Δικαίως οἱ θεές τον χάζευαν νὰ κάνει τα πρῶτα του βήματα πάνω στὸ νησί, το ὁποῖο ἄφησε σε λίγο ταξιδεύοντας γιὰ τον Ὄλυμπο ὅπου στήθηκε μεγάλη γιορτή γιὰ χάρη του, στὴν ὁποία ἔπαιζε την λύρα ποῦ μόλις του εἶχε χαρίσει ὁ πατέρας του καὶ δὲν την ἀποχωρίστηκε ποτέ. Ἕνα ἀπὸ τα κατορθώματα του Ἀπόλλωνα ἦταν ὅτι κατάφερε νὰ σκοτώσει στούς Δελφούς, τον Δράκοντα Πύθωνα. Το τέρας αὐτὸ εἶχε δέκα χέρια καὶ τέσσερα μάτια καὶ κυνηγοῦσε την Λητώ μὴν ἀφήνοντας την νὰ γεννήσει. Ἀφοῦ γέννησε πῆγε στοὺς Δελφούς καὶ ἐκεῖ κατάστρεφε τα πάντα καὶ σκότωνε τους ἀνθρώπους. Ἀφοῦ το σκότωσε ὁ Ἀπόλλωνας, γιὰ νὰ τον τιμήσουν οἱ κάτοικοι, ἔχτισαν μαντεῖο πρὸς τιμή του καὶ θέσπισαν τα Πύθια (ἀγῶνες πρὸς τιμή του Ἀπόλλωνα). Το μαντεῖο αὐτὸ ἦταν το σημαντικότερο της ἀρχαιότητας καὶ σε αὐτὸ κατέφευγαν ἀπὸ ὅλη την Ἑλλάδα ὅσοι ἀναζητοῦσαν κάποιο χρησμό. Ἐκεῖ, ἡ Πυθία καθήμενη πάνω στὸν ἱερὸ τρίποδα καὶ μασῶντας φύλλα δάφνης ἔδινε τους διφορούμενους χρησμούς της. Χωρίς ἀμφιβολία ὁ Ἀπόλλωνας εἶναι ὁ πιὸ ὄμορφος σε θεούς καὶ ἀνθρώπους. Το ὑπέροχο σῶμα του, το καλογυμνασμένο, ἁρμονικό, ἄτριχο κορμί του καὶ τα πάρα πολύ ὄμορφα χαρακτηριστικά του προσώπου του, με τα γαλανά του μάτια καὶ τις μικρές ξανθές του μποῦκλες θὰ τα ζήλευε ὁ καθένας. Παρόλα αὐτὰ ὅμως, παρά την ὀμορφιά του, δὲν ἔχει τις ἐρωτικές ἐπιτυχίες ποῦ ἀναμένουμε. Οἱ γυναῖκες ὄχι μόνο δὲν γοητεύονται ἀπὸ τον Θεό ἀλλὰ τρέχουν μακριά του μὴ θέλοντας νὰ ἔρθουν σε ἐπαφῆ μαζί του. Ἔτσι ὅταν ἐρωτεύτηκε την Δάφνη, την κόρη του θεοῦ ποταμοῦ Πηνειού της Θεσσαλίας αὐτή ἔτρεχε μακριά στὸ δάσος μὴ θέλοντας νὰ τον παντρευτεῖ.

Πέρασαν μερόνυχτα με τον Θεό νὰ την κυνηγάει καὶ νὰ καταφέρνει τελικά νὰ την πλησιάσει ἀρκετὰ, ὅμως τότε ἡ Νύμφη παρακάλεσε τον πατέρα της νὰ την σώσει καὶ ἐκεῖνος την λυπήθηκε καὶ την μεταμόρφωσε στὸ ὁμώνυμο φυτό. Βλέποντάς την ὁ Ἀπόλλωνας τότε ἀπογοητευμένος καὶ ἀπαρηγόρητος ποῦ δέν κατάφερε νὰ ἑνωθεῖ μαζί της, ἀγκάλιασε το δέντρο ποῦ κάποτε ἦταν το σῶμα της κοπέλας, ἔκοψε ἕνα κλαδί με φύλλα της ποὺ κάποτε ἦταν τα μαλλιά της καὶ το φόρεσε στὸ κεφάλι του οἰκιζόμενος πῶς ἔκτοτε θὰ την εἶχε πάντα μαζί του καὶ ἡ Δάφνη ἔγινε το ἱερὸ του δέντρο. Ἀκόμη ἕνα παράδειγμα ἀνεπιτυχοῦς ἔρωτα του θεοῦ, εἶναι ὁ ἔρωτας του με την Κασσάνδρα, την κόρης του βασιλιά της Τροίας Πριάμου. Ὁ Θεός ἐρωτεύτηκε την νεαρή βασιλοποῦλα, ὅμως καὶ αὐτή ἀρνήθηκε τον ἐρώτα του. Τότε γιὰ νὰ την πείσει, της ὑποσχέθηκε πῶς θὰ της χάριζε την ἱκανότητα της μαντείας. Ἡ Κασσάνδρα ἐνέδωσε τελικά στὸν Θεό ὅμως ἀπογοητεύτηκε πολύ ἀπὸ την συνεύρεση μαζί του καὶ τον ἔδιωξε. Τότε ὁ Ἀπόλλωνας θυμωμένος ποῦ μία κοινή θνητή τόλμησε νὰ τον ὑποτιμήσει, σεβόμενος ὅμως καὶ την ὑπόσχεση ποῦ της εἶχε δώσει, της παραχώρησε μὲν την ἱκανότητα νὰ προβλέπει το μέλλον, ὅμως την ἔκανε ἔτσι ὥστε κανείς νὰ μὴν την πιστεύει.

Τέλος ἕνας ἀκόμη χαρακτηριστικός μῦθος ποὺ ὅπως καὶ οἱ ὑπόλοιποι ἔτσι καὶ αὐτὸς φανερώνει μεταξύ ἄλλων ὅτι δὲν ἀρκεῖ νὰ εἶσαι ὁ ὀμορφότερος ἀλλὰ πρέπει νὰ εἶσαι ὁ κατάλληλος, εἶναι ὁ ἔρωτας του Φοίβου γιὰ την Μάρπησσα, την βασιλοπούλα της Αἰτωλίας. Την κοπέλα διεκδίκησε ὁ Θεός με ἕναν θνητό, τον Ἵδα, τον ὁποῖο καὶ πολέμησε. Ὁ Δίας ὅμως με ἕναν κεραυνό του τους χώρισε καὶ ὁ Μάρπησσα ἔπρεπε νὰ διαλέξει. Ὁ Ἀπόλλωνας της ὑποσχέθηκε πῶς θὰ της ἦταν γιὰ

πάντα πιστός καὶ ἡ ζωή δίπλα σε ἕναν θεό θὰ ἦταν ὀνειρική, ἡ Μάρπησσα ὅμως, φοβούμενη πῶς ὅταν τα χρόνια θὰ περνοῦσαν καὶ ἡ ὀμορφιά καὶ τα νιάτα της θὰ χανόντουσαν ὁ Ἀπόλλωνας θὰ την ἐγκατέλειπε, διάλεξε τον θνητό Ἵδα. Ἐκτὸς ὅμως ἀπὸ γυναῖκες, ὁ Θεός ἀγάπησε καὶ ἄντρες, με χαρακτηριστικότερο παράδειγμα τον ἐρωτᾶ του γιὰ τον Ὑάκινθο, ἕναν πολύ ὄμορφο θνητό. Παίζοντας ὅμως μαζί του με τον δίσκο μία μέρα, ὁ Ζέφυρος, ὁ ἄνεμος ποῦ ζήλευε τον Ἀπόλλωνα, παρέσυρε τον δίσκο του καὶ σκότωσε τον θνητό. Ἀπαρηγόρητος ὁ Ἀπόλλωνας τον μεταμόρφωσε στὸ γνωστό λουλούδι γιὰ νὰ μείνει ἀθάνατο γιὰ πάντα ἔτσι το ὄνομα του.

Ὁ Ἀπόλλωνας δύο φορές, ἀφοῦ του ἀφαιρέθηκαν ἀπὸ τον Δία οἱ θεϊκές του δυνάμεις, διατάχθηκε ἀπὸ τον πατέρα του νὰ ὑπηρετήσει ὡς δοῦλος σε κάποιον θνητό. Καὶ τις δύο φορές ὁ Φοῖβος ὑπηρέτησε ὁ βοσκός σε κάποιο κοπάδι γι’ αὐτὸ θεωρεῖται καὶ ποιμένας θεός. Η πρώτη φορά ἦταν ὅταν ὑπηρέτησε τον βασιλιά της Τροίας Λαομέδοντα ἐπειδὴ συνωμότησε με την Ἤρα, την Ἀθηνᾶ καὶ τον Ποσειδῶνα γιὰ νὰ πάρουν την ἐξουσία ἀπὸ τον Δία. Ὁ Λαομέδωντας, στὸ τέλος ἀρνήθηκε νὰ πληρώσει τον Ἀπόλλωνα γιὰ τις ὑπηρεσίες του λέγοντας του μάλιστα, ὅταν ὁ θεός διαμαρτυρήθηκε, πῶς θὰ του ἔκοβε τα αὐτιά καὶ θὰ τον πουλοῦσε ὡς δοῦλο. Ὅταν ὁ χρόνος πέρασε καὶ ὁ θεός ξαναπέκτησε τις θεϊκές του δυνάμεις τον τιμώρησε στέλνοντας φονικό λοιμό στὴν Τροία θερίζοντας την χώρα γιά ἕξι μῆνες. Ἡ δεύτερη φορά ποῦ ὑπηρέτησε θνητό ὁ Θεός ἦταν ὅταν, ἐπειδή ὁ Δίας κεραυνοβόλησε τον γιὸ του Ἀπόλλωνα τον Ἀσκληπιό ὅταν ὁ τελευταῖος ἔχοντας προοδεύσει πάρα πολύ στὴν ἰατρική του τέχνη ποῦ καὶ μποροῦσε νὰ ἀνάσταινε μέχρι καὶ νεκρούς, ὁ Φοῖβος τόξευε πάνω ἀπὸ τον οὐρανό τους Κύκλωπες ποῦ χάρισαν στὸν πατέρα του τον φονικό κεραυνό. Τότε ο Δίας ἀφαιρῶντας ξανά τις δυνάμεις του γιοῦ του τον ἔστειλε στὶς Φέρρες της Θεσσαλίας, στὸν βασιλιά Ἅδμητο. Ὁ Ἄδμητος ἀντικρύζοντας την ἐξαίσια μορφή του Ἀπόλλωνα ἀντιλήφθηκε ἀμέσως την θεϊκή του ὑπόσταση καὶ του πρόσφερε τον θρόνο του ὅμως ὁ Φοῖβος του φανέρωσε πῶς ἦταν θέλημα του πατέρα του νὰ μπεῖ στὴν ὑπηρεσία του. Εὐχαριστημένος ἀπὸ την συμπεριφορά του Ἄδμητου ὁ Ἀπόλλωνας, τον ἀντάμειψε γιὰ την εὐγένεια καὶ τους καλούς του τρόπους χαρίζοντας την εὐημερία στὸ παλάτι καὶ στὴν χώρα του, ἡ ὁποία ἔγινε ἰδιαίτερα καρποφόρα με συγκομιδή δύο φορές το χρόνο ἐνῶ οἱ ἀγελάδες τους γεννοῦσαν δύο μοσχάρια τὴ φορά.

Σημείωση:Ὑπάρχει μία παράδοση, ποὺ λέει πῶς στὴ χώρα τών Ὑπερβορείων ἕνας ἱερὸς κῆπος ἦταν ἀφιερωμένος στὸν Ἀπόλλωνα, καθώς καὶ κάποια λατρεία του θεοῦ, με το ἱερατεῖο στὴν ἀπόλυτη δικαιοδοσία της οἰκογένειας τῶν Βορείων. Οἱ πληροφορίες, ποὺ ἔχουμε, γιὰ τον κῆπο ἔρχονται ἀπὸ ἕνα ἀπόσπασμα τραγωδίας του Σοφοκλῆ, ὅπου ὁ ποιητής μιλᾶ γιὰ την ἁρπαγῆ της παρθένας Ὀρείθυιας ἀπὸ τον θεό του Βορείου Ἀνέμου καὶ τὴ μεταφορά της μακριά, στὴν ἀπώτρεη ἄκρη της γῆς καὶ του οὐρανοῦ, στὸν κῆπο του Ἀπόλλωνα. Οἱ σχετικοί στίχοι της ἐν λόγω τραγωδίας του Σοφοκλῆ, ὅπως ἐμφανίζονται στὸν Στράβωνα (7.3), δείχνουν τον Ἀπόλλωνα νὰ εἶναι Ὑπερβόρειος θεός με το ἱερὸ του μέσα σ’ ἕναν κῆπο.

Σάββατο, 9 Ιουνίου 2018

ΛΥΚΟΥΡΓΟΣ



"..τῶν ἱερῶν τῶν ἐμπρησθέντων καὶ καταβληθέντων ὑπὸ τῶν βαρβάρων οὐδὲν ἀνοικοδομήσω παντάπασιν, ἀλλ’ ὑπόμνημα τοῖς ἐπι- γιγνομένοις ἐάσω καταλείπεσθαι τῆς τῶν βαρβάρων ἀσεβείας."

("..τα ιερά που κάηκαν και γκρεμίστηκαν από τους βαρβάρους κανένα απολύτως δεν θα ανοικοδομήσω, αλλά θα αφήσω τα ερείπια αυτών διά να υπενθυμίζουν εις τους μεταγενεστέρους την ασέβειαν των βαρβάρων.")

ΛΥΚΟΥΡΓΟΣΑποτέλεσμα εικόνας για ΛΥΚΟΥΡΓΟΣ

Πέμπτη, 7 Ιουνίου 2018

Η Γῆ εἶναι ἐπίπεδη;


Μεσαίωνας ἐν ἔτη 2016 μ. Χ.

Ζοῦμε σε ἕναν πολύπλοκο κόσμο, μέσα στὸν ὁποῖο καθημερινά δεχόμαστε κάθε εἴδους πληροφορία, εἴτε μέσῳ τῶν μίντια, εἴτε μέσω του ἴντερνετ. Ἡ πληροφορία εἶναι το ''Ἅγιο δισκοπότηρο'' της ἐποχῆς μας.

Παράλληλα, ἡ βασική ἐκπαίδευση συρρικνώνεται καὶ ἀπαξιώνεται σε ὅλες τις χῶρες του κόσμου. Δεκαετίες πρὶν, μεταπολεμικά, ἦταν ἀρκετὰ τα ἑκατομμύρια ἀνθρώπων ποῦ δὲν ἤξεραν οὔτε νὰ γράψουν, οὔτε νὰ διαβάσουν στὴ γλῶσσα τους. Τότε ἦταν ποῦ μία μεγάλη οἰκονομική 'ἔκρηξη'' βελτίωσε τις ζωές τῶν ἀνθρώπων σε ὅλα τα ἐπίπεδα, καὶ μέχρι πρότινος, ὅλος ὁ δυτικός κόσμος εἶχε νὰ καυχιέται - μεταξύ ἄλλων – καὶ γιὰ την ἄνθηση του πνεύματος.

Σήμερα ὑπάρχει μία μεγάλη ὀπισθοδρόμηση. Σε αὐτὸ βέβαια, πέραν της παρηκμασμένης ἐκπαίδευσης, βοήθησε καὶ ἡ τεχνολογία, ποὺ κάνει τα πάντα, ὥστε νὰ ἁπλοποιήσει την ἀνθρώπινη ζωή στὸ μέγιστο. Καὶ μαζί με αὐτὸ ἔρχονται καὶ οἱ ''παρενέργειες''.

Πρόσφατα λοιπόν, μία ''θεωρία συνωμοσίας'' ἔχει γίνει μέγα θέμα καὶ φαίνεται πῶς ἀρχίζει νὰ βρίσκει καὶ πολλούς ὑποστηρικτές.

Ἡ θεωρία λέει, πῶς ο πλανήτης γῆ εἶναι ἐπίπεδος καὶ ὄχι σφαιρικός – ἡ καλύτερα ὡοειδής.

Τὴ θεωρία αὐτή προωθοῦν ἀπὸ....ράπερ μέχρι... ἰμάμηδες καὶ με ἐπιχειρήματα ποὺ προκαλοῦν τουλάχιστον γέλιο, προσπαθοῦν νὰ μας πείσουν γιὰ του λόγου το ἀληθὲς, καὶ νὰ ἀκυρώσουν τον ...Ἀριστοτέλη!



Δεῖτε ἐδῶ τα ἐπιχειρήματα του ἰμάμη:


Σύμφωνα με τον ἰμάμη, ἐάν ἡ γῇ ἦταν σφαιρική, τότε κανένα ἀεροπλάνο ποῦ πετάει πρὸς την ἴδια κατεύθυνση με την κίνηση της γῆς δὲ θὰ ἔφτανε ποτέ στὸν προορισμό της, ἀφοῦ ἡ γῆ κινεῖται με μεγαλύτερη ταχύτητα ἀπὸ αὐτὴν του ἀεροπλάνου. Προφανῶς ὁ ἰμάμης δὲν ἔχει ὑπόψιν του τὴ σχετική ταχύτητα του ἑνὸς ἀντικειμένου ὡς πρὸς το ἄλλο. Γιὰ αὐτὸν οἱ νόμοι της φυσικῆς δὲν ἰσχύουν.

Κάποιος ἄλλος πάλι ἰσχυρίζεται, πῶς ὅπως ἐάν ἡ γῆ ἦταν σφαιρική, τότε ἄν παίρναμε μία σβούρα (μία ἁπλὴ σβούρα) καὶ τὴ γυρνούσαμε, τότε ἡ σβούρα θὰ ἔπρεπε νὰ ἔπεφτε ἀμέσως καὶ νὰ μὴν κρατιόταν σε τροχιά καθόλου. Ἄρα το συμπέρασμά του ξεκάθαρο: Ἡ γῆ εἶναι....ἐπίπεδη! Μᾶλλον ἔχει ξεχάσει πώς λειτουργεῖ ἡ βαρυτική ἐνέργεια της γῆς.

Ξεκάθαρα ὑπάρχει ἕνα πρόβλημα: Ἡ τα μαθηματικά καὶ οἱ νόμοι της φυσικῆς ποῦ γνωρίζουμε σήμερα, εἶναι ἐξ' ὁρισμοῦ λάθος, ἡ οἱ παραπάνω τύποι θὰ πρέπει νὰ κάτσουν ξανά στὰ θρανία!

Ἀλλὰ ἔστω, ὅτι ἡ γῆ εἶναι ἐπίπεδη!

1.Πώς ἐξηγεῖται το γεγονός, ὅτι μποροῦμε ἀπὸ το ἕνα ἄκρο (ἂς ποῦμε Ἀλάσκα) νὰ ταξιδέψουμε στὸ ἀπέναντι ἄκρο, δίχως νὰ βρεθοῦμε στὸ κενό;




2.Τι ὑπάρχει στὴν κάτω πλευρά; Μήπως τίποτα ρίζες; Καὶ ἄν ὑποθέσουμε πῶς ἐμεῖς ζοῦμε στὴ μία ἐπιφάνεια ἀπὸ τις δύο, τι βλέπουμε στὸν οὐρανὸ με τα τηλεσκόπια; Βλέπουμε μόνο τὴ μία πλευρά του οὐρανοῦ;; Τότε πώς μποροῦμε καὶ βλέπουμε τους πλανῆτες ποῦ εἶναι πίσω ἀπὸ τὴ γῆ;

Θὰ μπορούσαμε νὰ συνεχίσουμε νὰ κάνουμε διάφορους ἀστείους συλλογισμούς ἀλλὰ δὲν ὑπάρχει κἄν νόημα.

Αὐτόματα ἡ σκέψη ποῦ ἔρχεται στὸ μυαλό του καθενός καὶ καθεμίας ἀπὸ ἐμᾶς εἶναι ἡ ἐξῆς:

Μας θεωροῦν ὅλους καὶ ὅλες ἠλίθιους καὶ εὐκολόπιστους, καὶ ὡς ἐκ τούτου κατασκευάζουν κάθε λογῆς θεωρίες συνωμοσίας καὶ μας τις πασάρουν.

Τέτοιου εἴδους θεωρίες καὶ ἀντιλήψεις ἐπικρατοῦσαν στὴ σκοτεινή ἐποχῆ του μεσαίωνα. Ἔλεγαν μάλιστα ἐκείνη την ἐποχῆ, πῶς ὁ κόσμος τελειώνει στὶς Ἡράκλειες Στῆλες καὶ ὅποιος το ἀμφισβητοῦσε τιμωροῦνταν διὰ θανάτου. Μήπως ξαναζοῦμε τέτοιες ἐποχές;;;

Ὁ συνήγορος του....διαβόλου ὅμως κάλλιστα θὰ μποροῦσε νὰ ἰσχυριστεῖ πῶς ὅσο ψεύτικη εἶναι αὐτὴ ἡ θεωρία, ἄλλο τόσο θὰ μποροῦσε νὰ εἶναι ψεύτικη ἡ ὁποιαδήποτε περίεργη ἡ ''τρελή'' θεωρία, ὅπως γιὰ παράδειγμα ἡ θεωρία της κοίλης γης.

Γιὰ ὅσους/ες δὲν ἔχουν ὑπόψιν τους, η θεωρία της κοίλης γῆς ὑποστηρίζει πῶς ὁ πλανήτης γῆ, εἶναι ὡοειδούς σχήματος καὶ στὸ ἐσωτερικό του εἶναι κούφιος, καὶ ὑπάρχει ζωή. Μάλιστα, σύμφωνα πάντα με τὴ θεωρία, ὑπάρχουν καὶ δύο τεράστιοι εἴσοδοι μία στὸν βόρειο πόλο καὶ μία στὸν νότιο, πέραν των ἄλλων μικρότερων εἰσόδων.

Σκοπός λοιπόν αὐτῶν των θεωριῶν ὅπως αὐτή της ἐπίπεδης γῆς, εἶναι:

1.Νὰ γελοιοποιήσουν κάθε θεωρία, ποῦ ἀμφισβητεῖ με στοιχεῖα καὶ ἐπιχειρήματα την ἐπίσημη ἐπιστήμη καὶ γνώση, ἔτσι ὥστε νὰ δημιουργηθεῖ μία σύγχυση στὸ κοινό, ἕνα αἴσθημα ἀπαξίωσης γιὰ τα πάντα, το ὁποῖο νομοτελειακά ὁδηγεῖ στὴν παραίτηση ἀπὸ την ἀναζήτηση της ἀλήθειας.

2.Νὰ μετρήσουν ἀντιδράσεις καὶ νὰ δοῦν σε τι ποσοστό το κοινό εἶναι ἕτοιμο νὰ ἀποδεχθεῖ ὁτιδήποτε του πασάρει.

Τελικά στὸ ἐρώτημα ἐάν μας ψεκάζουν ἡ ὄχι ἡ ἀπάντηση εἶναι σίγουρα ναὶ!

Τρίτη, 29 Μαΐου 2018

ΟΙ ΚΑΛΟΓΕΡΟΙ ΠΑΡΕΔΩΣΑΝ ΣΤΟΥΣ ΤΟΥΡΚΟΥΣ ΤΗΝ ΠΟΛΗ ΔΙΟΤΙ ΕΙΧΕ ΑΡΧΙΣΕΙ Η ΕΠΑΝΕΛΛΗΝΙΣΗ


ΟΙ ΚΑΛΟΓΕΡΟΙ ΠΑΡΕΔΩΣΑΝ ΣΤΟΥΣ ΤΟΥΡΚΟΥΣ ΤΗΝ ΠΟΛΗ ΔΙΟΤΙ ΕΙΧΕ ΑΡΧΙΣΕΙ Η ΕΠΑΝΕΛΛΗΝΙΣΗ




Είναι γνωστόν, πως κατά την Άλωση της Κωνσταντινούπολης, οι ρασοφόροι λειτούργησαν ως πέμπτη φάλαγγα, καλλιεργώντας είτε κλίμα ηττοπάθειας -αντιτιθέμενοι στην ένωση των Εκκλησιών- λέγοντας πως «είναι θέλημα Θεού η Πόλη να τουρκέψει», είτε ερχόμενοι και σε απευθείας συνομιλίες με τους Οθωμανούς.

Τις προδοσίες των ρασοφόρων, προσπαθεί μέχρι και σήμερα η Εκκλησία να καλύψει με το παραμυθάκι της ξεχασμένης Κερκόπορτας (λες και επρόκειτο για μια απλή πόρτα που έκλεινε με ένα απλό πόμολο που δεν ασφάλισε καλά). 


Βεβαίως, για να είμαστε ακριβοδίκαιοι, ακόμη κι αν παρακάμψουμε το γεγονός, πως τουλάχιστον 30.000 ρασοφόροι «πέρδονταν κι έθρεφαν πρωκτό» (κατά την έκφραση του Δημήτρη Λιαντίνη) στα πάμπολλα μοναστήρια και τις εκκλησιές της περιοχής της Κωνσταντινούπολης (μόνο εντός της πόλεως υπήρχαν, όπως λέγεται, 300 μοναστήρια με 10.000 καλόγερους, ενώ διάφορες αναφορές και εκτιμήσεις ανεβάζουν τον συνολικό αριθμό έως και 300.000), όταν την ίδια στιγμή, την άμυνα της πόλης προσπαθούσαν να κρατήσουν μετά βίας 10.000 άνδρες, απέναντι στους 150.000 περίπου Οθωμανούς πολιορκητές, δεν θα πρέπει να αγνοήσουμε και να παραγνωρίσουμε το γεγονός πως στο πλάι των ρασοφόρων αυτών συντάχθηκαν και πολλοί κοσμικοί, που βλέποντας το τέλος να πλησιάζει προσπάθησαν να περισώσουν ότι μπορούσαν.


Η Κερκόπορτα -που αξίζει να σημειωθεί ότι χρησιμοποιούνταν κυρίως από μοναχούς-, ότι κι αν συνέβη, δεν απέφερε το αποφασιστικό πλήγμα στην ήδη παραπαίουσα Κωνσταντινούπολη. Στην πραγματικότητα η Βυζαντινή Αυτοκρατορία είχε πάψει εκ των πραγμάτων να υφίσταται, αρκετά χρόνια πριν, και είχε περιοριστεί στην περιοχή της Κωνσταντινούπολης. Οι Οθωμανοί είχαν ήδη κατακυριεύσει την άλλοτε κραταιά αυτοκρατορία και το μόνο που έμενε ήταν η χαριστική βολή· το κερασάκι στην τούρτα: Η τυπική κατάληψη της πρωτεύουσας. Και λέμε τυπική, γιατί ουσιαστικά η Κωνσταντινούπολη είχε υποταχθεί, όταν πλήρωνε φόρο υποτέλειας στον Σουλτάνο. Η Κωνσταντινούπολη έπαψε να έχει τον έλεγχο των Στενών, απ’ την στιγμή που οι Τούρκοι ευθαρσώς έχτισαν δίπλα στην Πόλη, στον Βόσπορο, το κάστρο «Ρούμελη Χισάρ» και φορολογούσαν τα διερχόμενα πλοία.


Η Κερκόπορτα (που παρεμπιπτόντως, δεν μνημονεύεται ούτε στο χρονικό του Φραντζή, ούτε του Μπαρμπάρο), είτε «ξεχάστηκε» ανοικτή, είτε -το πιθανότερον- την άνοιξαν κάποιοι από μέσα, δεν συνέβαλε αποφασιστικά στην κατάληψη της πόλης. Άλλωστε οι Τούρκοι είχαν ήδη σκαρφαλώσει στα μισογκρεμισμένα τείχη και εισέβαλαν στην πόλη. Επέφερε όμως ένα άλλο πλήγμα: Συνέβαλε στον εγκλωβισμό και στην παρεμπόδιση διαφυγής των αλλοφρονούντων κατοίκων. Όχι όλων βέβαια, γιατί πολλοί -και κυρίως οι ανθενωτικοί- κλειστήκαν στις εκκλησιές και το άβουλο και φανατισμένο θρησκευτικά πλήθος έψελνε μοιρολατρικά «Κύριε ελέησον» και περίμενε βοήθεια απ’ τον …;ουρανό. Το άνοιγμα της Κερκόπορτας όμως, εξυπηρετούσε έναν πολύ πιο ουσιαστικό σκοπό. Το Κοράνι προβλέπει την προστασία των «απίστων» κατοίκων μιας πόλης που παραδίδονται οικειοθελώς. Εκεί λοιπόν θα πρέπει να αναζητηθούν τα βασικά κίνητρα αυτών που άνοιξαν την Κερκόπορτα, είτε ρασοφόρων, είτε κοσμικών, είτε και των δυο μαζί. Δεν είναι άλλωστε τυχαίο πως η περιοχή όπου βρίσκονταν η Κερκόπορτα -όπως και αρκετές ακόμη- δεν πειράχτηκε απ’ τους Τούρκους.


Τα παραπάνω ενισχύει κι ένα έγγραφο που φέρει τον τίτλο «Η πτώσις της Κωνσταντινουπόλεως» και το οποίο συνέταξε η Θεοδώρα Φραντζή, κόρη του πρωτοβεστιάριου του Κωνσταντίνου Παλαιολόγου, Γεωργίου Φραντζή. Η Θεοδώρα Φραντζή ήταν σύζυγος του στρατιωτικού σύμβολου του αυτοκράτορα, Εδουάρδου Ντε Ριστόν. Το έγγραφο εκδόθηκε στην Αγγλία το 1454, όπου είχαν καταφύγει και οι δύο μετά την Άλωση. Στο έγγραφο αυτό, περιγράφεται, μεταξύ άλλων και μια περίπτωση συνδιαλλαγής ρασοφόρων και κοσμικών με τον εκπρόσωπο του Μωάμεθ Β’ του Πορθητή, Ρεσίτ Πασά της Ανδριανούπολης, λίγες ημέρες πριν την κατάληψη της πόλης. Οι συναντήσεις γινόταν -κρυφά και νύχτα φυσικά- στο μοναστήρι της Αγίας Ευθυμίας και κατά τύχην υπέπεσαν στην αντίληψη του Εδουάρδου Ντε Ριστόν. Από πλευράς των ρασοφόρων, στις διαπραγματεύσεις αυτές έλαβε μέρος ο ιεροκήρυκας της Αγίας Σοφίας, Ιωάσαφ, κι από πλευράς των κοσμικών ο Μέγας Δούκας Λεόντιος και ο αρχιναύαρχος Νεόφυτος.


Παρατίθεται ο διάλογος μεταξύ των δωσίλογων και του Ρεσίτ Πασά, έτσι όπως διασώθηκε και δημοσιεύθηκε («Δαυλός», Μάρτιος 1993):


Μέγας Δούκας Λεόντιος: Πρέπει να είμαστε εξασφαλισμένοι απ’ όλες τις πλευρές πασά μου. Εσείς ζητάτε όρκους, ενέχυρα κι ομήρους, χωρίς να προσφέρετε τίποτε.


Ρεσίτ Πασάς: Ο αρχηγός των πιστών, ο Μωάμεθ, όσο εξαρτάται απ’ αυτόν, επιθυμεί να μην χυθεί το αίμα των υπηκόων του, καθώς και των Ναζωραίων, γιατί έτσι μας προστάζουν τα ιερά μας βιβλία που γράφουν: «Αιχμαλωσία στους άπιστους και θάνατος στους αποστάτες». Με έστειλε λοιπόν να συνθηκολογήσουμε μαζί σας, όχι γιατί αμφιβάλλει πως ο Αλλάχ θα του παραδώσει την Κωνσταντινούπολη, αλλά γιατί θέλει να χαθούν όσο γίνεται λιγότεροι άνθρωποι για την απόκτησή της.


Ιωάσαφ: Αυτό μπορεί να γίνει! Να πεις όμως στον σουλτάνο σου, ότι αν θεωρεί ότι μπορεί να καταλάβει την πόλη πολεμώντας, κάνει λάθος. Θα πρέπει να ρίξει στην μάχη όλον τον στρατό του κι ολάκερο το πυροβολικό. Και τότε πάλι, μα τους Άγιους Αναργύρους, δεν είναι σίγουρο πως θα νικήσει.


Ρεσίτ Πασάς: Σας ακούω λοιπόν. Πέστε μας τις προτάσεις σας.


Ιωάσαφ: Δεν είναι καθόλου δύσκολο να θυμηθείτε όσα θ’ ακούσετε και να τα πείτε στον αφέντη σας. Πρώτον, οι δέκα κυριότερες εκκλησίες και η Αγία Σοφία να μείνουν στους χριστιανούς, καθώς και όλα τα μοναστήρια με τις περιουσίες και τα εισοδήματά τους. Δεύτερον, ζητούμε εγγυήσεις ζωής, προσώπων, ιδιοκτησίας, οικιών, γαιών, υπηρεσιών και όλων εκείνων, τα ονόματα των οποίων αναφέρονται μέσα σ’ αυτό το έγγραφο που σας παραδίδω. Και τρίτον, οι χριστιανοί που θα σωθούν, να μην υποχρεωθούν ν’ αλλάξουν τρόπο ντυσίματος και να έχουν δικαίωμα να καβαλάνε σε άλογο. Επίσης να μην καταπιέζονται θρησκευτικά.


Οι συναντήσεις αυτές γνωστοποιήθηκαν στον Κωνσταντίνο Παλαιολόγο, αλλά αποφάσισε να μην τους συλλάβει, μέχρι να μάθει την απάντηση του Μωάμεθ Β’. Στην επόμενη συνάντηση, τον λόγο πήρε πρώτος ο Ρεσίτ Πασάς:


Ρεσίτ Πασάς: Σας αναγγέλλουμε, ότι σύμφωνα με όσα είπαμε στην τελευταία μας συνάντηση, οι σύντροφοί μου κι εγώ ήρθαμε σε επαφή με τον σεβαστό μας σουλτάνο στην Ανδριανούπολη …;


Ιωάσαφ: Ελπίζω ότι η απάντηση του σουλτάνου θα είναι ευχάριστη για όλους. Ο κίνδυνος αυτών των συναντήσεων, είναι πολύ μεγάλος για εμάς. Εσείς δεν έχετε να φοβηθείτε τίποτε. Κι αν η διαπραγμάτευση αποτύχει, εμείς θα έχουμε πάντα τον φόβο, μήπως και μαθευτούν αυτά που συζητάμε, ενώ εσείς θα πάρετε αμοιβή από τον κύριό σας, γι’ αυτήν σας την αποστολή.


Ρεσίτ Πασάς: Οι όροι του σουλτάνου είναι ευνοϊκοί για όλους, εκτός κι αν, παρά την απελπιστική σας θέση, φανείτε άνθρωποι παράλογοι.


Ιωάσαφ: Η θέση μας βρίσκεται στα χέρια του Θεού. Και δεν ήρθαμε εδώ για ν’ ακούσουμε απειλές. Προχώρα σε παρακαλώ στην απάντηση. Έχε όμως υπόψιν σου, ότι όποιες κι αν είναι οι συνέπειες αυτών των νυχτερινών μας συναντήσεων, είναι η τελευταία φορά που μαζευόμαστε εδώ.


Ρεσίτ Πασάς: Για την πρώτη πρόταση, δηλαδή για τις δέκα εκκλησιές και τα μοναστήρια, καθώς και για τις εκκλησιαστικές περιουσίες, ο σουλτάνος λέει «ναι», σας τα παραχωρεί. Για την δεύτερη, λέει «ναι»· σαν εγγύηση ορκίζεται στον άγιο μας νόμο. Για την τρίτη, λέει «μερικώς ναι», γιατί οι μουφτήδες δεν συμφωνούν να ιππεύουν οι χριστιανοί σε άλογα. Διέταξε να εξαιρεθούν αυτοί που θα του παραδώσουν την πόλη.

Με το τέλος της συνάντησης, συνελήφθησαν όλοι οι συνωμότες και οδηγήθηκαν στον αυτοκράτορα. Ο αρχηγός της συνωμοσίας, Ιωάσαφ, όχι μόνο δεν αρνήθηκε την ενοχή του, αλλά καυχήθηκε για την προδοσία του, αιτιολογώντας την πως προτίμησε να σώσει την Εκκλησία «απ’ τους Άζυμους (Καθολικούς) και την βδελυρά ένωση», ακόμη κι αν γι’ αυτό θα έπρεπε να βάλει «τέλος στην ύπαρξη αυτής της αυτοκρατορίας».


Θεωρώντας ότι η πτώση και κατάκτηση της Πόλης είναι μοιραία κι αναπόφευκτη, λέει καταλήγοντας: «Τι χρειάζονται λοιπόν οι υπεκφυγές; Ότι είναι να γίνει, ας γίνει».


Ο Παλαιολόγος του απάντησε, επικαλούμενος την προδοσία του Ιούδα: «Αφού ήταν θέλημα Θεού, να σταυρωθεί η Κύριος ημών Ιησούς Χριστός, τότε καλά έκανε ο Ισκαριώτης και τον πρόδωσε. Άρα σε ερωτώ: Ο Ιούδας είναι συγχωρητέος;».


Ο Ιωάσαφ, μπροστά σ’ αυτό το επιχείρημα, προτίμησε να απαντήσει με την γνωστή ξύλινη και υπεκφεύγουσα εκκλησιαστική γλώσσα, λέγοντας: «Πεθαίνω, μαχόμενος κατά της ένωσης των Εκκλησιών. Σήμερα με κρίνεις εσύ. Αύριο ο Θεός θα δικάσει εσένα».


Φτάνουμε λοιπόν στις μέρες, όπου η Εκκλησία, εντελώς υποκριτικά και με θράσος χιλίων καρδιναλίων κι άλλων τόσων πιθήκων, «θρηνεί» τον «μαρμαρωμένο βασιλιά» που κάποτε θ’ αναστηθεί και θα ξαναπάρει την Πόλη που οι ίδιοι οι ρασοφόροι έκαναν τα πάντα για να πέσει στα χέρια των Τούρκων (ας μην ξεχνάμε την αλησμόνητη ρήση του πατριάρχη Γεννάδιου, που έβγαινε στους δρόμους και καταριόταν τον Παλαιολόγο, μόλις έπεσε η Πόλη: «Δεν βλέπετε ότι η Ορθοδοξία εθριάμβευσεν; Από του νυν, ουδέν πλέον φοβείται»), όπως κι έκαναν τα πάντα για να μην φύγει απ’ τα χέρια τους (βλέπε αφορισμούς και προδοσίες).


Είναι αληθινά θαυμαστό, τι σχιζοφρενικές καταστάσεις μπορεί πράγματι να δημιουργήσει η περίφημη ελληνορθόδοξη «παράδοση». Ας μην ξεχνάμε, πως την έλευση του ίδιου άγγελου Κυρίου, που σύμφωνα και πάλι με την ελληνορθόδοξη «παράδοση», παρέλαβε τον Κωνσταντίνο Παλαιολόγο και τον μαρμάρωσε, μέχρι την μεγάλη ώρα που θα επέστρεφε και πάλι για να ξαναπάρει την Πόλη (τι ανοησίες που ήταν και είναι διατεθειμένος να πιστέψει ο κόσμος …Wink, «προφήτευαν» οι ανθενωτικοί ρασοφόροι και πριν την Άλωση. Μόνο που θα ερχόταν για διαφορετικό σκοπό: Να καθαιρέσει τον Παλαιολόγο και να ορίσει άλλον αυτοκράτορα -προφανώς ανθενωτικό. Ως τέτοιο «θείο» σημάδι μάλιστα, ερμήνευσαν μια έκλειψη σελήνης που συνέβη την 23η Μαΐου 1453, σπέρνοντας τον πανικό και ενισχύοντας τις υπονομευτικές ενέργειες.


Αλλά μιας και έγινε -αναπόφευκτα- η αναφορά στον Κωνσταντίνο Παλαιολόγο, θα ήταν σκόπιμο να ληφθούν υπόψιν και κάποιες παράμετροι -λιγότερο γνωστές- που αφορούν τον θάνατό του. Γνωρίζουμε σήμερα -από το χρονικό του Γεωργίου Φραντζή-, πως ο Παλαιολόγος έπεσε ηρωικώς μαχόμενος κι όταν αναγνωρίσθηκε απ’ τους Τούρκους το πτώμα του από τους χρυσούς δικέφαλους αετούς που κοσμούσαν τα πέδιλά του, αποκεφαλίστηκε και το μεν κεφάλι εστάλη ως τρόπαιο σε περιφορά στις οθωμανικές κτήσεις, ενώ το σώμα του παραδόθηκε στους χριστιανούς για να ταφεί με βασιλικές τιμές. Το ερώτημα που αμέσως προκύπτει, είναι: Που ‘ν ‘το; Που είναι ο τάφος του; Γιατί απ’ την στιγμή που οι ίδιοι οι Οθωμανοί παρέδωσαν όπως λέγεται το σώμα του, δεν υπήρχε κανέναν λόγος να τον θάψουν κάπου κρυφά. Εκτός κι αν το εξαφάνισαν οι ανθενωτικοί. Αλλά σε κάθε περίπτωση, δεν θα είχε διασωθεί από μαρτυρίες αυτός ο τόπος; Αντ’ αυτού γίνεται βομβαρδισμός ανοησιών περί «μαρμαρωμένου βασιλιά» (κάποιοι αιθεροβάμονες παραμυθατζήδες μάλιστα, επικαλούνται σήμερα μέχρι και μαρτυρίες Τούρκων, οι οποίοι λένε ότι γνωρίζουν που βρίσκεται ο «μαρμαρωμένος βασιλιάς» [υπονοείται κάπου στα υπόγεια της Αγιάς Σοφιάς]). Ο Ενετός γιατρός, Νικολό Μπαρμπάρο, γράφει πως «Για τον αυτοκράτορα κανένας δεν μπόρεσε να μάθει ποτέ είδηση για τις πράξεις του. Ούτε ζωντανός βρέθηκε κι ούτε νεκρός, αλλά μερικοί λένε ότι τον είδαν ανάμεσα στα πτώματα των σκοτωμένων». Μήπως θα πρέπει να αξιολογηθούν καλύτερα και οι εκδοχές που αναφέρονται σε τουλάχιστον τρία χρονογραφήματα (του επίσκοπου Σαμουήλ, του Αρμένιου Αβραάμ απ’ την Άγκυρα και του Νικολά της Τούκια) που σύμφωνα μ’ αυτές, ο Παλαιολόγος δεν σκοτώθηκε στην μάχη, αλλά τις κρίσιμες στιγμές, κατέφυγε σε πλοίο και διέφυγε; Άλλωστε, η εικόνα που προκύπτει από τα περισσότερα χρονικά, είναι ότι αυτοί που αντιστάθηκαν περισσότερο ήταν οι Γενουάτες μισθοφόροι (αν και ο αρχηγός τους Τζιοβάνι Τζιουστινιάνι, εγκατέλειψε κι αυτός την μάχη δύο ημέρες πριν την Άλωση), παρά οι ίδιοι οι Βυζαντινοί. Όλα αυτά στην κρίση του καθενός…;

Η σφραγισμένη πύλη της Αγιάς Σοφιάς: Μύθοι και θρύλοι για την Άλωση της Πόλης

Η σφραγισμένη πύλη της Αγιάς Σοφιάς: Μύθοι και θρύλοι για την Άλωση της Πόλης
Πάψετε το Χερουβικό, κι ας χαμηλώσουν τ’ Άγια γιατί είναι θέλημα Θεού, η Πόλη να τουρκέψη». «Η Δέσποινα ταράχτηκε και δάκρυσαν οι εικόνες». «Σώπασε, κυρά Δέσποινα, μην κλαις και μη δακρύζης, πάλι με χρόνια με καιρούς, πάλι δικά μας θα’ ναι».
29 Μαΐου 1453: Η ΠΟΛΙΣ ΕΑΛΩ! Η χιλιόχρονη αυτοκρατορία έπεσε. Ο θρύλος λέει ότι «ήτανε θέλημα Θεού». Από τότε το φρόνημα των Ελλήνων το κρατάνε ζωντανό ακριβώς αυτοί οι θρύλοι για την επανάκτησή της.
«Κάποτε η Αγιά Σοφιά θα λειτουργηθεί ξανά από τους χριστιανούς» λέει η παράδοση και ο μαρμαρωμένος βασιλιάς θα ξυπνήσει... «Πάλι με χρόνια με καιρούς...»
Μύθοι και θρύλοι από την Άλωση της Πόλης
Παραδοσιακοί και θαυμαστοί θρύλοι, αναπτύχθηκαν γύρω από την άλωση της Πόλης, για να θρέψουν τις ελπίδες και το θάρρος του έθνους επί αιώνες. «Πάλι με Χρόνους και καιρούς».
Όταν έπεσε η Κωνσταντινούπολη στους Τούρκους, ένα πουλί ανέλαβε να πάει ένα γραπτό μήνυμα στην Τραπεζούντα στην Χριστιανική Αυτοκρατορία του Πόντου για την Άλωση της Πόλης.
Μόλις έφτασε εκεί πήγε κατευθείαν στη Μητρόπολη που λειτουργούσε ο Πατριάρχης και άφησε το χαρτί με το μήνυμα πάνω στην Άγια Τράπεζα. Κανείς δεν τολμούσε να πάει να διαβάσει το μήνυμα. Τότε πήγε ένα παλληκάρι, γιός μιας χήρας, και διάβασε το άσχημο μαντάτο «Πάρθεν η Πόλη, Πάρθεν η Ρωμανία».
Το εκκλησίασμα και ο Πατριάρχης άρχισαν τον θρήνο, αλλά ο νέος τους απάντησε.
«Κι αν η Πόλη έπεσε, κι αν πάρθεν η Ρωμανία, πάλι με χρόνους και καιρούς, πάλι δικά μας θα’ ναι».
Ο μαρμαρωμένος βασιλιάς
Ο λαοφιλέστερος θρύλος έχει να κάνει με το τελευταίο αυτοκράτορα που μαρμάρωσε μέσα στο ναό της Αγίας Σοφίας. Η παράδοση πέρασε από στόμα σε στόμα αμέσως μετά την κατάληψη της Κωνσταντινούπολης.
Όταν η Πόλη πέρασε στα χέρια των Τούρκων, ο λαός δεν μπορούσε να πιστέψει ότι ένα τέτοιο κτίσμα έχει περιέλθει σε μουσουλμανικά χέρια. Διέδωσαν λοιπόν ότι ο βασιλιάς κρύφτηκε πίσω από μία κολόνα του ναού της Αγίας Σοφίας, χάθηκε μέσα στους διαδρόμους και παρέμεινε κρυμμένος εκεί.
Οι ώρες αναμονής τον “μαρμάρωσαν”. Είναι γεγονός ότι κανείς δεν βρήκε το πτώμα του τελευταίου υπερασπιστή, του αυτοκράτορα Κωνσταντίνου του Παλαιολόγου. Χάθηκε και πίστεψαν ότι Άγγελος Κυρίου το έκρυψε και το μαρμάρωσε.
Κάποτε θα έρθει η ώρα που πνοή Θεού θα του δώσει δύναμη και ζωή ξανά και όλα θα ξαναγίνουν από την αρχή. Η Πόλη θα είναι και πάλι ελεύθερη.
Ο παπάς της Αγίας Σοφίας
Ένας άλλος θρύλος ιδιαίτερα αγαπητός είναι ο θρύλος του παπά της Αγίας Σοφίας. Η παράδοση λέει ότι την ώρα που οι Τούρκοι έμπαιναν στην εκκλησία, ο παπάς διέκοψε τη λειτουργία και κρύφτηκε πίσω από το ιερό.
Σε εκείνο το σημείο που κρύφτηκε ενώ υπήρχε μία πόρτα, “ως δια μαγείας” η πόρτα έγινε τοίχος τον οποίο κανείς και ποτέ δεν κατάφερε να σπάσει από τότε. Ούτε οι Τούρκοι, ούτε οι Έλληνες μάστορες τους οποίους έφερναν για αυτό το σκοπό δεν μπόρεσαν να γκρεμίσουν τον τοίχο.
Ο θρύλος καταλήγει ότι όταν η Αγία Σοφία ξαναγίνει ελληνική εκκλησία, τότε ο παπάς θα βγει από το ιερό και θα ολοκληρώσει την ημιτελή λειτουργία του.
Η κρύπτη της Αγίας Σοφίας
Ένα «μυστικό» δωμάτιο στην Aγία Σοφία της Kωνσταντινούπολης αποκαλύπτεται τώρα ως «θυρανοίξια» του κρυφού ιερού όπου είχε καταφύγει στις 29 Mαΐου 1453 ο βυζαντινός ιερέας για να συνεχίσει τη θεία λειτουργία που είχε διακοπεί στον κύριο Nαό της Aγίας Σοφίας.
H ανακάλυψη οφείλεται στον καθηγητή του Πανεπιστημίου της Bιέννης Πολυχρόνης Eνεπεκίδης. Tο ξεχασμένο δωμάτιο εντοπίστηκε όταν η νέα διευθύντρια του Mουσείου της Aγίας Σοφίας Zαλέ Nτεντέογλου ρώτησε αν υπάρχει χώρος που να μην έχει ανοιχτεί και διέταξε να παραβιάσουν την κλειδαριά του συγκεκριμένου χώρου, αφού δεν υπήρχε κλειδί της πόρτας.
Αποκαλύφθηκε τότε πως το δωμάτιο που δεν είχε ανοιχτεί από το 1968, υπήρξε εργαστήρι του Γκάσπαρο Φοσάτι (1809 – 1883), ο οποίος ακολουθώντας την εντολή του Σουλτάνου, αναστήλωσε πλήρως το μνημείο στη διάρκεια της περιόδου 1847 – 1849.
H έρευνα του καθηγητή Πολυχρόνη Eνεπεκίδη καταδεικνύει ότι ο Φοσάτι είχε απλώς μετατρέψει επιδέξια σε γραφείο του την κρύπτη που του είχαν υποδείξει οι Έλληνες φίλοι του στην Πόλη.
H κρύπτη, μία από τις πολλές του μεγάλου ναού, ήταν το κρυφό εκείνο ιερό όπου συνεχίστηκε από τον ιερέα η διακοπείσα ιεροτελεστία, και όταν τελείωσε έκλεισε η πόρτα της κρύπτης και θα άνοιγε, κατά την παράδοση, όταν και πάλι Έλληνες θα ήταν οι ιερείς και το εκκλησίασμα.
Η Αγία Τράπεζα
Η Αγία Τράπεζα ήταν κατασκευασμένη από χρυσό. Από πάνω της κρέμονταν 30 στέμματα των αυτοκρατόρων, ανάμεσα τους και αυτό του Μ. Κωνσταντίνου. Και λέγεται ότι αυτό γινόταν για να θυμίζουν στους χριστιανούς την προδοσία του Ιούδα. Τα τριάκοντα αργύρια.
Σύμφωνα με την παράδοση πριν ο Μωάμεθ ο Β΄ καταλάβει την Κωνσταντινούπολη, ο αυτοκράτορας Κων/νος διέταξε να μεταφέρουν την αγία τράπεζα και όλα τα κειμήλια της Αγίας Σοφίας μακριά από την πόλη για να μην πέσουν στα χέρια των Τούρκων.
Τρία καράβια Ενετικά λοιπόν ξεκίνησαν από την πόλη γεμάτα με όλα αυτά τα κειμήλια, όπως λέει και ο θρύλος, αλλά το τρίτο από αυτά που μετέφερε την αγία τράπεζα βυθίστηκε στα νερά του Βοσπόρου στην περιοχή του Μαρμαρά.
Η περιοχή του Μαρμαρά
Από τότε μέχρι σήμερα στο σημείο εκείνο που είναι βυθισμένη η αγία τράπεζα τα νερά της θάλασσας είναι πάντοτε ήρεμα και γαλήνια, ασχέτως με τις καιρικές συνθήκες που επικρατούν στην γύρω περιοχή.
Το φαινόμενο μαρτυρούν και σύγχρονοι Τούρκοι επιστήμονες, που έχουν κάνει κατά καιρούς απόπειρες να ανακαλύψουν που οφείλεται αυτό το περίεργο φαινόμενο, αλλά λόγω της λασπώδους σύστασης του βυθού, επέστησαν άκαρπες.
Στο βιβλίο του Δωροθέου Μονεμβασίας με τίτλο «Βίβλος Χρονική» (1781) διαβάζουμε:
«Οι Ενετοί την υπερθαύμαστον και εξάκουστον Αγίαν Τράπεζαν της Αγίας Σοφίας, την πολύτιμον και ωραιότατην, έβγαλαν από τον Ναό και έβαλαν εις το καράβι, και καθώς έκαναν άρμενα και επήγαιναν προς Βενετία, ω, του θαύματος!
Πλησίον της νήσου του Μαρμαρά άνοιξε το καράβι και έπεσεν εις την θάλασσαν η Αγία Τράπεζα κξαι εβούλησε και είναι εκεί ως σήμερον, και τούτο είναι φανερόν και το μαρτυρούν οι πάντες, διότι όλον το μέρος εκείνο, όταν κάμνει φουρτούνα, η θάλασσα όλη κάμνει κύματα φοβερά, εις δε τον τόπο όπου είναι η Αγία Τράπεζα είναι γαλήνη και δεν ταράσσεται η θάλασσα.
Και υπαγαίνουν τινές εκεί με περάματα, και λαμβάνουν από την θάλασσαν εκείνην, όπου είναι η Αγία Τράπεζα, και μυρίζει θαυμασιώματα μυρωδίαν, από το άγιον μύρον όπου έχει και των άλλων αρωμάτων».
Ο πατέρας της Ελληνικής λαογραφίας, Νικόλαος Πολίτης, γράφει για το περιστατικό:
«Την ημέρα που πάρθηκεν η Πόλη έβαλαν σ’ ένα καράβι την Αγία Τράπεζα, να την πάνε στην Φραγκιά, για να μην πέσει στα χέρια των Τούρκων. Εκεί όμως στην θάλασσα του Μαρμαρά, άνοιξε το καράβι και η Αγία Τράπεζα εβούλιαξε στον πάτο.
Στο μέρος εκείνο η θάλασσα είναι λάδι, όση θαλασσοταραχή και αν είναι γύρω. Και το γνωρίζουν το μέρος αυτό από τη γ΄λήνη που είναι πάντα εκεί και από την ευωδία που βγαίνει. Πολλοί μάλιστα αξιώθηκαν να την ιδούν στα βάθη της θάλασσας».
«Τρία καρά – κρουσταλλένια μου, τρία καρά – τρία καράβια φεύγουνι,
που μέσα που την Πόλι, κλαίει καρδιά μας, κλαίει κι αναστενάζει.
το’ να φορτώνει του Σταυρό, κι τ’ άλλο του Βαγγέλιου
του τρίτου του καλύτερου, την Άγια Τράπεζά μας,
μη μας την πάρουν τα σκυλιά, κι μας τη μαγαρίσουν
Η Παναγιά αναστέναξι, κι δάκρυσαν οι ‘κόνις…»
Η Αγία Τράπεζα της Αγίας Σοφίας αναπαύεται στο βυθό της θάλασσας, πάνω στην άμμο και στα κοχύλια. Το σημείο όπου βούλιαξε το καράβι το ξέρουν καλά οι ναυτικοί και εύκολα το βρίσκουν. Πραγματικά, ακόμα κι όταν η πιο άγρια τρικυμία, φουσκώνει ολόγυρα τα κύματα και κάνει τη θάλασσα να μουγκρίζει, εκεί είναι γαλήνη και ησυχία.
Από τη λεία και λαμπρή επιφάνεια του νερού ανεβαίνουν γλυκές ευωδιές και αντίλαλος από αγγελικές ψαλμωδίες. Πολλοί άξιοι δύτες που μαζεύουν κοράλλια ή ψαρεύουν σφουγγάρια, προσπάθησαν να κατέβουν και να δουν το ναυαγισμένο καράβι.
Κανείς δεν τα κατάφερε. Η θάλασσα, πολύ βαθιά σ αυτό το μέρος, φυλάει την Αγία Τράπεζα και τα λείψανα των Αγίων από κάθε βέβηλο μάτι.
Όταν όμως θα ξαναπάρουμε την Πόλη, η Αγία Τράπεζα, που μένει στην άμμο του βυθού, θ ανέβει στην επιφάνεια όπως ανεβαίνει ο δύτης. Θ αρμενίσει μόνη της κατά το Βυζάντιο και θα την πάρουμε από κει που θ αράξει. Θα την ξαναφέρουμε στην Αγία Σοφία και με χαρούμενους ύμνους, θα την αφιερώσουμε πάλι στη Σοφία του Θεού.
Τότε, μέσα στη Βασιλική που έχτισε ο μεγάλος Ιουστινιανός, θα λάμψουν πάλι τα μωσαϊκά, οι εικόνες των Αγίων, τα λόγια του Ευαγγελίου, και ο σταυρός θα ξαναφανεί πάνω από το μαρμάρινο τραπέζι που ξέπλυναν τα κύματα.
«Το ποτάμι που σταμάτησε να κυλάει»
Οι περισσότεροι τοπικοί θρύλοι για την άλωση της Κωνσταντινούπολης μοιάζουν σε ένα σημείο: όλοι δείχνουν ότι ο χρόνος σταμάτησε με την κατάληψη της ιερής πόλης της Ορθοδοξίας από τους άπιστους Τούρκους και ότι η τάξη στον κόσμο θα επανέλθει με την ανακατάληψη της Βασιλεύουσας από τους Έλληνες.
Έτσι, και στην Ήπειρο υπάρχει μια αντίστοιχη λαϊκή δοξασία. Συγκεκριμένα, ένα πουλί φέρνει την αναγγελία της πτώσης της Πόλης σε μια ομάδα βοσκών που εκείνη τη στιγμή ποτίζουν τα κοπάδια τους σε ένα ποτάμι.
Ο θρύλος λέει ότι στο άκουσμα της φοβερής είδησης τα νερά του ποταμίου σταμάτησαν να κυλάνε, αφού και το φυσικό στοιχείο θεώρησε ότι η πτώση της Κωνσταντινούπολης ήταν κάτι το ανήκουστο. Το ποτάμι θα συνεχίσει και πάλι να κυλάει, μόλις απελευθερωθεί η Πόλη, συνεχίζει ο λαϊκός θρύλος…
«Τα ψάρια του καλόγερου»
Κάποιος καλόγερος είχε ψαρέψει σε ένα ποτάμι ψάρια και τα τηγάνιζε κοντά στην όχθη του ποταμού. Τη στιγμή εκείνη ακούστηκε από ένα πουλί το μήνυμα της πτώσης της Κωνσταντινούπολης στους Τούρκους.
Ο καλόγερος σάστισε και αμέσως τα μισοτηγανισμένα ψάρια πήδησαν από το τηγάνι και ξαναβρέθηκαν στο ποτάμι. Εκεί ζουν αιώνια μέχρι τη στιγμή της απελευθέρωσης της Κωνσταντινούπολης από τους Τούρκους, οπότε και θα ξαναβγούν για να συνεχιστεί το τηγάνισμα τους.
«Ο Πύργος της Βασιλοπούλας»
Στα κάστρα του Διδυμότειχου ένας κυκλικός πύργος, ο ψηλότερος ονομάζεται “πύργος της βασιλοπούλας”. Η παράδοση λέει πως κάποτε ο βασιλιάς διασκέδαζε κυνηγώντας και στη θέση του άφησε την κόρη του.
Όταν τον ειδοποίησαν ότι έρχονται οι Τούρκοι είχε τόση εμπιστοσύνη στην οχυρότητα του κάστρου ώστε είπε: “αν σηκωθεί από τη χύτρα ο κόκορας και λαλήσει, θα πιστέψω ότι κυριεύτηκε η πόλη”.
Οι Τούρκοι όμως χρησιμοποίησαν δόλο και έδειξαν το χρυσοκέντητο μαντήλι του βασιλιά στην κόρη του. Αυτή μόλις το είδε, τους παρέδωσε το κλειδί του κάστρου κι έγινε αιτία της άλωσης. Όταν κατάλαβε πως την ξεγέλασαν, δεν άντεξε την ντροπή και αυτοκτόνησε πέφτοντας από τον πύργο. Από τότε ο πύργος λέγεται της βασιλοπούλας.
«Οι Κρητικοί Πολεμιστές»
Έναν από τους πύργους των τειχών της Πόλης τον υπεράσπιζαν τρία αδέρφια, άρχοντες Κρητικοί που πολεμούσαν με το μέρος των Βενετών (η Κρήτη τότε ήταν κάτω από την κυριαρχία των Βενετών).
Μετά την πτώση της πόλης τα τρία αδέρφια και οι άντρες τους εξακολουθούσαν να πολεμούν και παρά τις λυσσώδεις προσπάθειες τους οι Τούρκοι δεν είχαν κατορθώσει να καταλάβουν τον πύργο. Για το περιστατικό αυτό ενημερώθηκε ο Σουλτάνος και εντυπωσιάστηκε από την παλικαριά τους.
Αποφάσισε, λοιπόν, να τους επιτρέψει να φύγουν με ασφάλεια από τον πύργο και να πάρουν ένα καράβι με τους άντρες τους και να γυρίσουν στην Κρήτη. Πραγματικά η πρόταση του έγινε δεκτή με τη σκέψη ότι έπρεπε να μείνουν ζωντανοί για να πολεμήσουν να ξαναπάρουν τη Βασιλεύουσα πίσω από τους απίστους.
Έτσι οι Κρητικοί επιβιβάστηκαν στο πλοίο τους και ξεκίνησαν για το νησί τους. Το πλοίο δεν έφτασε ποτέ στην Κρήτη και ο θρύλος λέει ότι περιπλανιούνται αιώνια στο πέλαγος μέχρι τη στιγμή που θα ξεκινήσει η μάχη για την ανακατάληψη της Πόλης από τους Έλληνες.
Τότε το πλοίο των Κρητικών θα τους ξαναφέρει στην Κωνσταντινούπολη για να πάρουν και αυτοί μέρος στη μάχη και να ολοκληρώσουν την αποστολή τους και το ελληνικό έθνος να ξανακερδίσει την Πόλη.
«Στην πόρτα της Αγια-Σοφιάς, που σφράγισε / ενός αγγέλου χέρι, / διπλοσφαγμένος έπεσ' ο Δικέφαλος / απ' τ' άπιστο μαχαίρι».